— 629 — 



tegenwoordig reeds een belangrijk geneesmiddel vormen, zijn 

 dat geworden tengevolge van het onderzoek van een pijlgift, 

 in 1868 door Livingstone uit Afrika meegebracht. 



De pijlgiften, die men kent, zijn in physiologisehe werking 

 uiterst verschillend. Men vindt er hartgiften onder, zoo de 

 producten van Atitiaris toxicaria Leschen., van Strophantus-, 

 Acokanthera- en Eiifthrophlaeum-sooTieTi^ ook da,t Ya.n Aden ium 

 Boehmiamim Schinz. Andere weer doen krampen ontstaan : 

 men denke aan de vergiften van Stnjchnos Tieide Llschex. 

 en van de Amaryllkhe Haemanthus toxicarius Ait. Curare 

 en de pijlgiften, van verschillende Aco}iifuni-soonen ver- 

 kregen, werken verlammend op de ademhaling enz., Ranun- 

 cidus-^oovtQn. — o. a. R. sceleratus L. en B. acris L. — leveren 

 stoffen, die lokale ontstekingen veroorzaken, evenals de ver- 

 giften uit verschillende Enphorbia-soorten. 



Vergiftige pijlen, die wel niet bij alle, maar toeli bij de 

 meeste natuurvolken eene rol spelen in het gevecht, zijn ook 

 in Europa eertijds in zAvang geweest, zooals uit verschillende 

 plaatsen in oude schrijvers duidelijk wordt. Zelfs tot in de 

 middeleeuwen hebbeu ze zich in Europa hier en daar gehand- 

 haafd om ten slotte geheel door de vuurwapens verdrongen te 

 worden. In een groot deel van Afrika, het werelddeel, dat 

 het kortst met de moderne bschaving in aanraking is geweest, 

 is het gebruik van giftpijlen nog algemeen. In Azië, meer 

 nog in Amerika, is het tot weinige streken beperkt, terwijl 

 men van de Australische pijlgiften nog slechts enkele bijzon- 

 derheden kent. 



Onder de Aziatische pijlgiften treffen we in de eerste plaats 

 aan het bekende ^oepas antjar''\ het gevreesde Makassaarsche 

 pijlgift, waarvan Rumphius spreekt. Het wordt, onder toevoe- 

 ging van verschillende andere ingrediënten, bereid uit het 

 melksap van de Artocarpee ^4 /< ^/ar /s ^ox/ca/v'a Lesch., een boom, 

 die op verschillende eilanden van onzen archipel voorkomt. 

 Sterk overdreven berichten waren in vroeger dagen verspreid 

 betreffende de verderfelijke eigenschappen van dezen boom en 

 de gevaren, aan de inzameling van het melksap verbonden. 

 V 40 



