— 716 — 



Wanneer deze namelijk rauw genuttigd worden, ontstaan bij 

 den gebruiker na eenigen tijd maag- en buikpijn, brakingen, 

 copieuse ontlastingen langs het darmkanaal, al of niet gepaard 

 met koorts, terwijl zich, zoo de dosis groot genoeg geweest is, 

 daarna een ziektebeeld ontwikkelt, dat veel van een cholera- 

 aanval heeft en ook met den dood kan eindigen. 



De smaak der ricinuszaden is niet onaangenaam. Goeri 

 zoude men ze hier noemen. Gevallen van vergiftiging met 

 doodelijken afloop door hen veroorzaakt zijn hier in onzen 

 archipel meermalen waargenomen. 



Ook in Europa werden doodelijke vergiftigingen geconstateerd 

 van varkens, schapen en pluimgedierte, die gegeten hadden van 

 de ampas, bij de castorolie-bereiding overgebleven. 



Aan Stillmark (1) is het gelukt uit de zaden een eiwit- 

 achtig lichaam ' af te zonderen, door hem ricine genaamd, dat 

 een hevig vergift blijkt te zijn en zelfs onderhuids ingebracht, 

 voornamelijk op het darmkanaal inwerkt. 



De lethale dosis van dit ricine is berekend, voor een mensch 

 van 60 kilogram lichaamsgewicht, 0.18 gram te bedragen, eene 

 hoeveelheid, die uit de ampas van 3 gram gepelde zaden kan 

 verkregen worden. 



Het residu, dat bij de bereiding van djarak- en castorolie 

 overblijft, bevat dus een albuminoïd lichaam dat smakeloos is 

 en in giftigheid het bekende rattekruid overtreft. 



De warmte schijnt op deze gevaarlijke stof echter ontledend 

 te werken. 



Op Madura toch worden boven vuur gepofte ricinuspitten 

 als purgeermiddel ingenomen zonder gevaarlijke gevolgen. 

 Vandaar ook dat ampas van ricinuszaden, waaruit na verhit- 

 ting djarakolie geperst is, niet zoo giftig is dan die waaruit 

 langs kouden weg castorolie verkregen werd. 



Gaat de ricine bij koude persing onder 60 atmospheren druk 

 niet over in de olie, bij een druk van 300 atmospheren, als 

 waarbij de djarakolie bereid wordt, bestaat daartoe meer kans, 



(1) Arbeiten d. Pharmacol. Institut, Dorpat Part. III. 



