1(J6 



In de ergste gevallen, wordt voorts ook liet pluimpje aange- 

 tast; (fig. 3, 4 en 5) de jonge blaadjes zijn geheel of gedeeltelijk 

 bruin gekleurd en niet zelden blijkt (als men de erwten 

 laat kiemen), dat het groeipunt vernietigd is. 



Dit is het ongeveer, wat men met het bloote oog of met 

 de loupe kan waarnemen ; wat het microscopisch onderzoek 

 leert, zal ik — voor zoover het hier van belang is — ver- 

 derop vermelden. 



Bij het onderzoek heb ook ik mij in de eerste plaats de 

 vraag gesteld, of de ziekte met het zaad overgaat 

 ja dan neen. Deze vraag is natuurlijk van over- 

 wegend praktisch belang, omdat hierdoor voor een groot 

 ^ deel de waarde van de kwaadpittige erwten als zaadgoed 

 bepaald wordt ; bovendien echter is ze van groote theoretische 

 beteeken is, omdat de bestudeering hiervan veel licht kan 

 werpen op den aard van het verschijnsel. Indien werkelijk 

 de ziekte met het zaad overgaat, dan bestaan er twee 

 mogelijkheden: a) de ziekte wordt door parasieten veroor- 

 zaakt; deze dringen in het zaad en tasten de daarin zich 

 ontwikkelende plant op de een of andere wqjze aan en 

 infecteeren weer de zaden (schijnbare erfelijkheid of pseudo- 

 heriditeit). b) de ziekte is zuiver „physiologisch", berust op 

 zekere wanverhoudingen in de constitutie der planten en 

 wordt als echte erfelijke eigenschap op nakomelingen over- 

 gebracht (ware erfelijkheid of heriditeit). 



Uit het onderzoek is tot dusver gebleken, dat naar alle 

 waarschijnlijkheid geen van beide het geval is. 



Ik wil thans in het kort den gang van dit onderzoek 

 meedeelen : 



Aanvankelijk zaaide ik van een partij kwaadpittige erwten 

 er een aantal uit, in zaaipannen met gesteriliseerden grond. 

 Hierbij bleek spoedig, dat er zich bij een deel daarvan 

 schimmel op de zaadhuid ontwikkelde. Teneinde volkomen 

 zeker te zijn, dat deze schimmel uit de erwt voortkwam 

 (dus niet van buiten af) werd de proef herhaald, doch zóó' 



