20 



uiting van een ziektetoestand. Bovendien, wanneer we de 

 vraag stellen, , of inderdaad verwelkingsverschijnselen ty- 

 peerend zijn voor de hier behandelde ziekten, dan moet het 

 antwoord ontkennend luiden. Dit was mij door nauwkeurige 

 waarneming mijner proefplanten reeds duidelijk geworden 

 en het blijkt evenzeer uit de literatuur over het onderwerp. 

 Van echte verwelkingsverschijnselen wordt zelden gewag 

 gemaakt, soms zelfs wordt uitdrukkelijk vermeld, dat er 

 weinig te zien is van verwelking. Prthvbridge (1916) b.v. 

 op wiens zorgvuldig onderzoek van de aardappelverticilliose 

 we nog nader terugkomen, zegt : „Men moet het beschouwen 

 als een type van een verwelkingsziekte fwilt disease), 

 ofschoon feitelijk verwelking van het loof, 

 d.i. in een toe stand van slapheid, van t u r g o r- 

 verlies in de nog groene bladeren uiterst 

 zeldzaam is en alleen opgemerkt werd in die gevallen, 

 waarin gezonde planten kunstmatig geïnfecteerd werden." 



Welke zijn dan wel de kenmerkende v e r s c h ij n- 

 s e 1 e n ? „The symptoms of the disease vary a good deal" 

 zegt Pethybridge (1916); dit is inderdaad zoo en het maakt 

 het niet gemakkelijk ze in beknopten vorm weer te geven. 



Bij de k o m k o m m e r V e r t i c i 1 1 i o s e, die men vooral 

 in de warenhuizen (waar de afzonderlijke planten beter 

 dan in de bakken in hun geheel waar te nemen zijn), goed 

 kan bestudeeren, heeft het reeds de aandacht derpractici 

 getrokken, dat vaak ergens op vrij willekeurige hoogte 

 aan den stengel een blad plotseling slap gaat hangen, 

 waarbij het verkleurt, dofgroen, geelachtig, bruin) en afsterft 

 (zie plaat II); spoedig wordt dit gevolgd door andere op 

 eenigen afstand daarvan. Verloopt de ziekte snel en hevig, 

 dan kan de groeiende top verwelking vertoonen, doch 

 regel is dit niet. Gewoonlijk sterft dan de plant vrij spoedig af. 

 In de bakken ontsnappen de eerste verschijnselen gewoon- 

 lijk aan de aandacht der kweekers en merkt men de ziekte 

 in den regel niet op voor de plant grootendeels slap ge- 



i 



