175 



den ook reeds het vorige jaar planten aan deze ziekte 

 te hebben verloren, maar zekerheid daarover was niet 

 meer te verkrijgen, daar hunne opgaven, zooals gewoon- 

 lijk in dergelijke gevallen, vrij vaag waren. De eerste 

 zieke planten werden ons toegezonden in het begin van 

 Juli, door den Heer M. G. Visser, leeraar aan de Rijks 

 tuinbouw winterschool te Naaldwijk; de ziekte was toen 

 echter reeds eenigen tijd tevoren waargenomen : de telers 

 spraken van de „slaapziekte", vermoedelijk in navolging 

 van de Engelsche benaming „sleepy" of „sleeping disease"; 

 onder dezen naam wordt echter verstaan een vervvelkings- 

 ziekte, die veroorzaakt wordt door de zwam Fusarinm. 

 lycopersici ; met deze ziekte heeft de nieuwe ziekte stellig 

 niets gemeen. 



Verschijnselen. Het meest in het oog vallend verschijnsel 

 is het plotseling slap gaan hangen en daarna verwelken 

 en afsterven der aangetaste planten ; dit kan het geval zijn 

 met de geheele plant, maar ook kan het onderste gedeelte 

 tot op meer of minder hoogte boven den grond in leven en 

 gezond blijven, terwijl de rest afsterft. Beziet men een aange- 

 taste plant nauwkeuriger, dan blijkt, dat zich op de grens van 

 het zieke en gezonde deel een bruine ingezonken vlek be- 

 vindt, die in dat stadium den geheelen stengel als met een 

 ring ter breedte van meestal een centimeter of 6 a 8 om- 

 geeft. Naar gelang die plek zich hooger of lager boven 

 den grond bevindt, sterft een grooter of kleiner deel van 

 de plant. Heel dikwijls bevinden zich op één plant meer 

 dan één vlek, soms wel 5 of 6; de jongste vlekken hebben 



oog te houden, dat ik mijn onderzoek verrichtte en mijne be- 

 vindingen neerschreef zonder bekend te zijn met het vooraf- 

 §aande werk van Engelschen en Amerikanen. Verheugd over 

 e verkregen positieve resultaten, heb ik mij gehaast mijn 

 ervaringen bekend te maken, en daarbij klaarblijkelijk de 

 literatuur niet voldoende nagesnuffeld, welk verzuim ik ten 

 zeerste betreur. Zonder dit had ik het artikel stellig in eenigs- 

 zins anderen vorm gegoten ; ik heb bij de revisie nog zooveel 

 mogelijk hiermede rekening gehouden, maar ik kon geen 

 ingrijpende veranderingen meer aanbrengen. 



I 

 I 



