— 135 — 



In een geregelden aanplant zou men natuurlijk wel kunnen 

 tappen ; er werd echter reeds op gewezen, dat de oogsten pas 

 na een groot aantal jaren komen. 



In het December-nummer van 1883 van het „Journal of 

 the Straits Branch of the Royal Asiatic Society" komt een rapport 

 voort van Wray, aan den Resident van Perak, over getah pertja- 

 leverende boomen. 



Even als Dr. Burck was Wray getroffen door de geringe 

 opbrengst, die gevelde boomen geven bij de door de Maleiers 

 gevolgde werkwijze , en dit bracht hem tot een onderzoek van 

 den gedroogden bast, om door een reeks van zorgvuldige 

 proeven uit te maken, welk gedeelte van de geheele hoeveel- 

 heid getah, in een boom aanwezig, daarin achter blijft, nadat 

 de gewone werkwijze van de Maleiers er op toegepast is. Hij 

 liet een boom van ^Getah Taban Simpor''' vellen en tappen, 

 waardoor 340 gram getah verkregen werd. Twee of drie 

 dagen later sneed hij eenige stukken bast in dunne reepen en 

 kookte die in water gedurende een korten tijd, waardoor de getah 

 naar buiten gekomen en als een dunne en onregelmatige 

 bekleeding op de stukken achtergebleven was. Deze werd 

 er afgenomen en gewo^^en; het gewicht bedroeg S^/g pCt. van 

 van den verschen bast. Door deze eenvoudige en gunstige 

 proef aangemoedigd, kookte hij een gewogen monster gestampten 

 bast met water en verkreeg zoo 5.3 pCt. van het gewicht 

 van den natten bast aan getah per tja. 



Een ander monster bast werd in drogen toestand met koude 

 chloroform behandeld ; na verdamping van de chloroform werd 

 5.7 pCt. getah pertja verkregen (berekend op verschen bast). 

 Daar de bast 50 pCt. water bevat, zou men dus in gedroogden 

 bast een materiaal hebben, dat 11.4 pCt. getah pertja inhoudt. 

 Naar eene op metingen en wegingen berustende schatting van 

 Wray was het totale gewicht aan bast van den bovenbedoel- 

 den boom 240 KGr., bevattende ruim 12,5 KG. getah pertja meer 

 dan de 340 gram, die er door aftapping uit verkregen werden. 

 Voor elk kilogram geoogste getah pertja gaat dus een hoe- 

 veelheid van 37 KG. ongeveer verloren. Alleen voorBorueo» 



