— 19G — 



bodem kunstmatij? rijker te maken aan stikstof, m.a.w. door 

 bemesting met natuurlijken, dan wel met stikstof hondenden kunst- 

 mest, 2° door de plant gelegenheid te geven om te profiteeren 

 van de assimilatie van de vrije stikstof der lucht, zooals deze 

 geschiedt door de hier besproken schimmel, wanneer zij de 

 wortels bewoont, of 3° door deze beide methoden te combi- 

 neeren, dus door den bodera te bemesten en tevens te zorgen 

 voor de krachtige werking der stikstofassimilatie. 



In het tweede van deze drie gevallen zou die assimilatie dan 

 de stikstofbemesting geheel vervangen, terwijl deze in het 

 derde geval slechts ten deele daarvoor in de plaats zou komen. 

 In beide gevallen zou dus een goede, afzonderlijke verzorging 

 der minder diepgaande wortels neerkomen op een besparing 

 van stikstofhoudende meststoffen. 



De vraag is nu: Hoe kan men in de praktijk het best 

 partij trekken van de kennis, dat iii de oppervlakkige wortels 

 van tal van planten (laten wij hier bij wijze van voorbeeld 

 blijven bij de eenige cultuurplant welke tot nu toe onderzocht 

 werd, namelijk de koffie) onder medewerking van een schimmel, 

 het vastleggen van vrije stikstof uit de atmospheer plaats grijpt. 



Om tot dit doel te geraken zou men het volgende moeten doen : 



1° de oppervlakkige wortels zoo min mogelijk beschadigen, 



2" hunne ontwikkeling bevorderen en 



3" hunne stikstofassimileerende werking begunstigen. 



Wij willen nu elk dezer punten afzondelijk aan een nadere 

 bespreking onderwerpen. Herinneren wij ons echter vooraf, dat 

 wij uit het voorgaande leerden, dat de schimmel voor hare 

 ontwikkeling, zoowel als voor hare functioneeriug noodig heeft 

 een vochtigen^ lossen^ humus- houdenden bovengrond; en wel: voch- 

 tig, omdat zonder vocht de schimmel niet in de oppervlakkige 

 lagen van den bodem kan leven ; los, omdat een voortdurende 

 toetreding van vrije stikstof, dus van lucht, voor de assimilatie 

 daarvan noodzakelijk is en ten slotte humushoudend, omdat de 

 schimmel een deel van haar bestaan vrij in den bodem door- 

 brengt en dan uitsluitend ten koste van de daar aanwezige 

 organische stoffen moet leven. 



