— 208 — 



zoodanigen aard waren, dat het ons vergund scheen, in afwachting 

 van nadere en meer directe onderzoekingen, nu reeds het ver- 

 moeden te uiten, dat ook de hierbedoelde wortels in staat 

 zouden zijn een soortgelijke functie te vervullen. 



Zoolang echter ook voor deze wortels niet proefondervinde- 

 lijk aangetoond is, dat zij eveneens in staat zijn de vrije stikstof 

 der lucht te assimileeren, zoolang is en blijfr het mogelijk, dat 

 deze niet de functie is welke zij te vervullen hebben, maar 

 dat hunne werking eene geheel andere zij. 



Doch wanneer het ook al bewezen ware, dat de schimmel die de 

 wortels bewoont niet in staat is stikstof te assimileeren, dan 

 zoude het in dit tweede gedeelte besprokene, daarom toch 

 niet ook noodzakelijkerwijze geheel onjuist moeten zijn. 



Want, het blijft een' feit, dat de symbiose tusschen de meer 

 oppervlakkige levende wortels en de in deze levende schimmel 

 bestaat, evengoed als het zeker is, dat de wortels niet de minste 

 schadelijke inwerking daarvan ondervinden en daarom mag 

 men, evenals bij alle andere gevallen van symbiose, aannemen 

 dat beide partijen, elk op hunne wijze, hun voordeel doen met 

 de samenleving. Om die reden zullen de door de schimmel 

 bewoonde wortels voor de plant van voordeel zijn, en zal 

 het daarom van belang wezen deze zooveel mogelijk te behouden 

 en ze zoo goed mogelijk te verzorgen, geheel onafhankelijk 

 dus van de vraag van welken aard het eigenlijke voordeel is, 

 dat de plant van de schimmel trekt. 



Dr. J. M. Janse. 



