— 248 — 



van de kolonie, ofschoon in de jaren 1828 — 1832, Nieuw- 

 Zeeland slechts door walvischvaarders en eenige weinige han- 

 delaars bezocht werd, bedroeg de uitvoer reeds voor eene 

 waarde van 50.000 pound van genoemde vezel. In dien tijd 

 behaalde de door de Maori's uit de hand bereide vezel, op de 

 Engelsche markten, aanzienlijke prijzen. De bladeren werden 

 toen met veel zorg verzameld ; slechts rijp blad, waarvan de 

 vezel het beste is, werd afgesneden. Hoe is het later gegaan: 

 men sneed in ieder jaargetijde, er niet op lettende of de bla- 

 deren voor den oogst geschikt waren, de geheele stoel af. Dat 

 de waarde der vezel, door een dergelijke ondoordachte werk- 

 wijze achteruitging, behoeft geen betoog. 



Machinaal bereide vezel kwam niet vóór 1861 in den han- 

 del en toen slechts, om in het te kort van Manila-hennep te 

 voorzien, werd de vezel naar de Philippijnen uitgevoerd en 

 daar tot touw verwerkt. 



Men berekent, dat een acre ongeveer 10 ton in de zon ge- 

 droogde bladeren oplevert en dat de gewone opbrengst van 

 vezel 12 Cwt. per acre is. Er is geen plant bekend wier bla- 

 deren een zoo groot vezelgehalte hebben; dit bedraagt niet 

 minder dan 15 a 20o/o van de groene bladeren. 



De Maori's bereiden de vezel zoo goed, dat zij als damast en ia 

 allerlei fijne stoffen verwerkt kan worden, in het Kew-Museum 

 zijn dergelijke voorbeelden aanwezig. De machinaal bereide 

 vezel staat verre ten achter bij het ovengenoemde fraaie 

 werk. 



Er doet zich hier het eigenaardige feit voor, dat een half 

 beschaafd volk, zooals de Maori's, een vezelstof van hooge waarde 

 uit dezelfde plant bereiden, waarvan de Europeanen slechts een 

 product van inférieure kwaliteit verkrijgen. De oorzaken zijn 

 boven reeds aangegeven. 



Men heeft in Australië en in Engeland de overtuiging, dat 

 het laatste woord in deze nog niet gezegd is, en dat de volle 

 waarde van de vezel door doelmatiger machinale bereiding en 

 door eene chemische behandeling, toegepast op zorg vuldig uit- 

 gezochte en goed rijpe bladeren, eerst verkregen zal worden. 



