— 607 — 



is dan de voorgaande. De waterstof uit de ammonia neemt 

 eerst zuurstof op, en terwijl uit dit oxydatieproduct dan een 

 molecuul water uittreedt, blijft er salpeterigzuur over. 



De aanwezigheid van een overmaat van een of andere base, 

 bv. kalk, is bij deze omzetting noodzakelijk, daar er anders 

 vrij zuur gevormd zou worden, dat een schadelijken invloed zou 

 uitoefenen op de werkzaamheid der bacteriën. 



Wanneer de hoeveelheid koolzure ammoniak, in den bodem 

 voorradig, beperkt is, heeft de omzetting plaats zooals hierbo- 

 ven in ruwe trekken aangeduid werd. Anders is het echter 

 wanneer er een groote overmaat van ammoniak voorhanden is. 

 De analyses hebben nl. geleerd dat onder die omstandigheden 

 wel de ammonia door oxydatie ontleed wordt, maar dat de 

 stikstof zich dan niet met zuurstof verbindt, maar integendeel 

 vrij wordt en in gasvormigen toestand verdwijnt. 



Een overmaat van ammoniakzouten in den bodem kan 

 daardoor dus tot groote verliezen aan stikstof aanleiding 

 geven. 



De organismen welke de salpeterigzure zouten helpen vor- 

 men zijn veel beter bekend dan die welke de ammoniak ver- 

 bindingen doen ontstaan en over welke wij zoo even spraken. 

 Zij behooren tot de grootste en de krachtigste der nitrificee- 

 rende bacteriën. 



3° Omzetting van nitrieten in nitraten. 



De verandering van nitrieten in nitraten geschiedt eenvou- 

 dig door opname van zuurstof door het nitriet, zonder dat dit 

 dus eenige ontleding ondergaat, zooals bij de omzetting der 

 ammoniak het geval was. 



Ook de bacteriën die deze verandering teweeg brengen, 

 zijn goed bekend en hun oxydeerende werking kon bij 

 daartoe ingestelde proeven duidelijk aangetoond worden. De 

 organismen zelve zijn veel kleiner dan die welke de omzet- 

 ting in nitriet bewerkstelligen. — 



Om de geschetste veranderingen der stikstof houdende bestand- 

 deelen van den humus teweeg te brengen, behooren dus alle drie 

 de genoemde processen achtereenvolgens plaats te hebben. 



