— 612 — 



Volkomen dezelfde omzettingen als in de salpeter-plantages 

 hebben natuurlijk ook plaats overal waar dierlijke mest opge- 

 loopt ligt. Vooral is dat natuurlijk het geval daar, waar de mest 

 opzettelijk tegen regeubeschut wordt. In een opstel, voorko- 

 mende in een der voorgaande deelen van dit tijdschrift (1894, 

 Dl. V, blz. 608) gaf de heer Wigman een beschrijving van 

 de wijze waarop zulk een mestvaalt behoort ingericht te worden 

 om er het meeste nut uit te trekken. Wanneer men die be- 

 schrijving vergelijkt met hetgeen boven medegedeeld werd om- 

 trent de bereiding van kalisalpeter, dan zal men bevinden dat er 

 tusschen beiden nagenoeg geen verschil bestaat. Omzetting 

 der organische stikstofverbindingen in de grootst mogelijke 

 hoeveelheid nitraat is dus ook bij een rationeele bewaring van 

 den mest hoofdzaak. 



Guano, de terecht zoo hoog geroemde meststof, heeft haar 

 ontstaan ook al aan geen andere omzettingen te danken dan 

 aan de werking der verschillende nitrificeerende bacteriën. De 

 uitwerpselen der levende en de overblijfselen der gestorven 

 vogels die zich eeuw aan eeuw ophoopten op de geliefkoosde 

 verblijfplaatsen van een enorm aantal dezer dieren, waren ook 

 aan nitrificatie onderworpen, en daar die vogels meestal grot- 

 ten als verblijfplaats uitkozen, waar de regen dus niet kon 

 binnendringen, zoo nam de hoeveelheid nitraten ook daar bij 

 voortduring toe. 



Als afkomstig van dierlijke overblijfselen zijn de nitraten 

 in de guano ook gemengd met belangrijke hoeveelheden phos- 

 phorzuur, en heeft deze daarom als meststof dubbele waarde. 



Ook de losse, mulle laag die in de vogel (salanganeu-) nest- 

 grotten den bodem met een, wie weet hoe dikke, laag bedekt en 

 waarin duizenden grootere en kleinere insecten leven, moet aan- 

 zienlijke hoeveelheden nitraten (benevens phosphaten) bevat- 

 ten. Alle gegevens daartoe zijn er ten minste voorhanden als • 

 groote hoeveelheid organische stof, vochtigheid, gunstige tempera- 

 tuur, en het niet blootgesteld zijn aan regens. En daarom zal 

 het wel steeds de moeite en kosten loonen om deze grotten 

 te exploiteeren, ten einde deze aarde als mest te gebruiken. 



