— 628 — 



voet; hij groeit daar op die gronden minstens even vlug als 

 A. moluccana. 



Ook op vulkanische en alluviale gronden komt de boom van 

 nature voor, doch hij groeit daar minder vlug dan op eerstgenoem- 

 den bodem, ook vereischt de cultuur van de jonge planten, die 

 hier wel eens iets kurigs hebben, eenigszins meerdere zorg. 



Boven de grens van 1500 a 2000 voet neemt de snelheid van 

 den groei af met de hoogte en gaat hij ook in ontwikkeling 

 achteruit, zoodat hij van lieverlede in kreupelhout overgaat 

 en dus voor hooggelegen koffietuinen als schaduwboom niet 

 meer dienen kan. (I) 



Voorts heeft A. stipulata de eigenschap van tijdens het rijpen 

 der peulen zijne blaadjes te laten vallen, hetwelk van het 

 hoogste belang is voor den bloei en de vruchtzetting van de 

 daaronder groeiende gewassen. In een noot stelt de heer Kievits 

 de vraag : „zou het afvallen van de bladen der schaduwboomen 

 „eens per jaar ook oorzaak kunnen zijn, dat de koffie haar 

 „primitieven aard, om op ongeregelde tijden te bloeien, in 

 „verloop van tijd verliest? Indien kon aangetoond worden, 

 „dat de gewone koffiesoorten inderdaad die verandering onder- 

 „gaan hebben, zou men in billijkheid ook mogen verwachten, 

 „dat de op ongeregelde tijden bloeiende Liberia-koffie, die in 

 „het land harer afkomst geen schaduw noodig heeft, hier onder 

 „den invloed van periodieke schaduwloosheid zich gewennen 

 „zal aan periodieken bloei." 



Hierop zou men kunnen antwoorden, dat de Liberia-koffie 

 inderdaad reeds in bepaalde maanden van het jaar den 

 grootsten oogst geeft en dit onafhankelijk van het afvallen der 

 blaren van schaduwboomen. De vergelijking met gewone koffie 

 gaat hier in zooverre niet op, dat deze haar vaderland heeft in 

 een streek, waarvan het klimaat ten eenemale verschilt met dat 

 van Liberia. 



Het hout van dezen boom wordt in de inlandsche huishou- 

 ding tot allerlei doeleinden gebruikt. Junghuhn's meening, dat 



(1) Volgens Koorders en Valeton (Bijdrage No. 1 p. 305; mat echter 

 een 30-jarige boom op 4000 vt. op den Galoenggoeng 26 M. 



