— 663 — 



aan de oppervlakte verreweg het krachtigst plaats heeft, en 

 naar beneden toe snel afneemt. Een bijzondere zorg voor 

 de oppervlakkige lagen van den bovengrond moet daarom 

 zeer aanbevelenswaardig zijn. 



De activiteit der bedoelde bacteriën bleek, in de tweede plaats, 

 des te grooter te zijn naarmate de bodem rijker was aan organische 

 voedingsstoffen en ook naarmate de grond beter en meer gere- 

 geld bebouwd en bemest werd. Ook onder deze omstandigheden 

 vermenigvuldigen de werkzame bacteriën zich zeer snel, zoodat 

 ook hierbij het nitrificatie-proces om twee redenen versterkt wordt. 



De meest actieve bacteriën vindt men echter in dierlijken 

 mest, en hier zijn zij tevens in buitengewoon groot aantal voor- 

 handen. Dat in mestvaalten de omzettingen dan ook zeer 

 krachtig plaats hebben, kan men reeds vaak aan den scherpen 

 reuk bemerken, die zij in de omgeving verspreiden en welke 

 afkomstig is, van de ammoniak die in zóó groote hoeveelheid 

 gevormd wordt bij de ontleding der organische stoffen, dat 

 zelfs een deel er van vrij wordt en in de atmospheer overgaat. 



Het schijnt reeds sedert lang de verwondering der agrono- 

 men gewekt te hebben dat de gunstige invloed eener bemesting 

 met dierlijken mest steeds veel grooter is, dan men uit de hoe- 

 veelheid organisch voedsel, die men daarbij op het land brengt, 

 af zou leiden. lu deze tot nog toe vrij duistere zaak, begint 

 echter thans eenig licht te komen, nu aangetoond werd dat 

 men met den mest niet alleen organisch voedsel, maar tevens 

 een zeergroot aantal van de meest actieve nitrificeerende bac- 

 teriën, op het land brengt. 



Wel is waar zullen de nitraten, uit de aangebrachte orga- 

 nische stoffen gevormd, een zeer gunstigen invloed op de ont- 

 wikkeling der planten hebben, maar niet minder worden deze 

 gebaat door de krachtigere ontleding der in den bodem voor- 

 handen humus, tengevolge van de inwerking der meer actieve 

 bacteriën; die zich van uit den mest in den grond gaan versprei- 

 den. Deze zullen dan in staat zijn ook die organische stoffen 

 gereedelijk te ontleden, welke door de zwakkere bacteriën uit 

 den bodem niet of slechts lano:zaam omsrezet werden. 



