— 58 — 



Deze verschijnselen zijn in des te sterker mate te zien, naar- 

 mate de zieke plekken meer intensief gekleurd zijn; in het 

 midden der zieke plekken vertoonen zij zicli dus meer dan 

 aan den rand. Ook de wanden der houtvaten kunnen aan 

 de bruinkleuring deelnemen. 



De op bovenbeschreven wijze aangedane weefsels zijn 

 doorwoekerd door een mycelium, dat dwars door de cel- 

 wanden heengroeit. In sommige cellen vertakt zich dit 

 mj^celium zeer sterk, andere worden slechts door eenen 

 enkelen draad doorgroeid. Hoe sterker mycelium-vertak- 

 kingin eene cel, des te sterker vertoont zich debruinkleuring 

 van den wand en de ineenschrompeling van den inhoud. 



De myceeldraden vertoonen tusschenschotten en bevat- 

 ten protoplasma met een groot aantal, soms vrij groote, sterk 

 lichthrekende droppels. Zij zijn van zeer verschillende 

 dikte; de dikste draden hebben eene breedte van ba, maar 

 er zijn er, die nog niet hall' zoo dik zijn. 



Fig. 8 vertoont een plekje weefsel uit eene zieke plek 

 van een' stronk, doorweven door het boven beschreven 

 mycelium. Behalve dit mycelium komt geen ander orga- 

 nisme in de zieke plekken voor; en zoover de ziekte zich 

 uitstrekt, treft men de zwam aan. Daaruit kan men de 

 conclusie trekken dat deze zwam de oorzaak der kwaal is. 



Het mycelium, dat zich soms als eene vlokkige, wollige 

 massa aan de oppervlakte der aangetaste deelen vertoont, 

 blijkt uit zwamdraden van precies lietzelfde voorkomen te 

 bestaan als dat, hetwelk men in de zieke deelen aantreft. 

 (Op Plaat III is in fig. 9 zoodanig mycelium afgebeeld.) 



Kuituren van deze zwam op moutagar ontwikkelden 

 zich vrij snel; en na enkele weken ontstonden daarin 

 dezelfde kleine korreltjes (pykniden), die op de aange- 

 taste deelen der kool zich vormen. 



Wat de oppervlakte der aangetaste deelen van de 



