— () < — ' 



aangetroffen. Trouwens in het eenige geval, waarin het 

 zaad van kool door eene parasitische zwam bezet bleek te 

 zijn (nl. door Macrosporium Brassicae) kwam reeds van de 

 kiemplantjes niets terecht. Onwaarschijnlijk moet het ook 

 worden geacht, dat de Plioma, als deze reeds op het zaad 

 aanwezig was, zich eerst hij de volwassen kooien zoodanig 

 zou ontwikkelen, dat zichtbare ziekteverschijnselen te 

 voorschijn komen. 



De kankerziekte vertoont zich het eerst in de stronken, 

 en hoewel zij alleen aan den stronk der afgesneden kool werd 

 waargenomen, ligt het toch voor de hand, dat gewoonlyk ook 

 het lagere gedeelte van den stronk, dat bij 't oogsten der 

 kool op het land blijft, even goed aangetast is. De stron- 

 ken nu blijven — als de kooien zijn afgesneden — op het 

 veld en dienen voor de bemesting. En hoewel nog niets is 

 bekend geworden omtrent de wijze, waarop de besmetting 

 van de kooien op den akker plaatsgrijpt, zoo laat zich toch 

 verwachten, dat het onder den grond werken van de stron- 

 ken, die bij den oogst op den akker achterblijven, aanleiding 

 zal geven tot het opnieuw optreden van de « kanker- 

 ziekte » in een volgend jaar. Het laat zich ook haast niet 

 inzien, van waar uit anders de besmetting zou kunnen 

 geschieden. 



Toch durf ik voorhands niet met 't oog op het voorko- 

 men van 't optreden der kankerziekte adviseeren, van het 

 gewone gebruik, om de stronken op 't land te laten en 

 onder te werken, af te zien. Aan den eenen kant toch 

 behoort voorloopig deze ziekte nog niet tot de gevaarlijkste 

 ziekten, waarmee de Langend ij ksche koolbouwer te maken 

 heeft, en aan den anderen kant is mij juist vóór kort het 

 groote nut van de koolstronken voor de bemesting nog meer 

 overtuigend gebleken dan ik mij had voorgesteld. 



Op een der proefvelden, die ik sedert drie jaren in het 



