— 01 — 



uiterst nuttige; jauiiner maar, dat hare sterke vermeerde- 

 ring alleen tot stand komt bij eene bepaalde weersgestel- 

 heid . 



Langzamer maar zekerder werken de parasitische 

 insekten, nl. de sluipwespen en parasietvliegen. Een paar 

 voorbeelden van de beteekenis dezer parasieten mogen hier 

 volgen. 



In de jaren 1854 en 1855 veroorzaakte de reeds boven 

 genoemde gestreepte dennenrups in de provinciën Gelderland 

 en Utrecht groote schade. In Gelderland werden 2270 

 hektaren dennenbosch aangetast, en van deze werden 085 

 hektaren geheel vernield. In 1856 echter was bijkans geene 

 enkele dennenrups meer te vinden. D*" Brants(l) en M"" H. 

 Verloren van Themaat (2) hebben toen een onderzoek inge- 

 steld naar de oorzaak van de sterfte onder de in zoo groeten 

 getale aanwezige rupsen. Reeds in 1854 bevond D"" Brants, 

 dat van de 50 rupsen, die hij uit bet bosch « den Plakdel » 

 meenam, er o5 door larven van parasietvliegen waren 

 bewoond. 



De dooi- parasietvlieglarven bewoonde rupsen kruipen 

 in en onder hel mos of strooisel weg, dat den woudbodem 

 bedekt. Daar vreten zich de larven door de rupsenhuid 

 naar buiten, en veranderen zich buiten het lichaam van de 

 rups binnen hare eigen larvehuid in eene pop. « De Heer 

 Verloren (3) heeft in de Utrechtsche bosschen eene groote 

 hoeveelheid van deze poppen onder het mos vergaard. 



(1) Dr A. Brants, « Iets over de verwoestingen in de denneiibos- 

 schen op de Veluwe », in « Vaderlandschc Letteroefeningen », 1854, 

 n" 11. 



{2) iM"" H. Verloren van Themaat, < Bijdragen over de schadelijke 

 rupsen der dennenbosschen », in ^ Berigten en Mededeelingen door 

 het Genootschap van Landbouw en Kruidkundc te Utrecht •>, 1855. 



(3j Aanhaling uit D"" J. Wttewaall, « Volksleesboek over schadO' 

 lijke en nutti{;e insekten » (1864), bl. 127. 



