— 94 — 



bosch, waar deze knoppen waren geplukt, het volgende jaar 

 in 't geheel niet meer van turionana-rupsen zou hebben te 

 lijden. 



In de meeste streken van Nederland, waar aan dennen- 

 kuituur wordt gedaan, met name waar in den laatsten 

 tijd vele woeste gronden door dennenkultuur ontgon- 

 nen waren, heeft zich hetzelfde verschijnsel voorgedaan. 

 De dennenknopsrups, die in verscheiden streken op onrust- 

 barende wijze het hoofd had opgestoken, begon om en bij 

 het jaar 1897 veel minder van zich te doen spreken ; en som- 

 mige jonge bosschen, waarmee het aanvankelijk ernstig 

 uitzag, herstelden zich in meerdere of mindere mate, hoewel 

 een niet onaanzienlijk getal zoodanig geruïneerd was, dat zij 

 moesten worden opgeruimd. Het schijnt, dat in flien tijd 

 op vele plaatsen de sluipwespen successievelijk de plaag 

 overwonnen hebben. Evenwel niet voor goed; want eenige 

 jaren later is zij begonnen, opnieuw weer het hoofd op te 

 steken. De omstandigheid, dat men in de laatste jaren in 

 Nederland zooveel woeste gronden door middel van dennen- 

 kultuur is gaan ontginnen, is daaraan zeker niet vreemd. 



Waar men met oudere ontginningen te doen' heeft, 

 waar dus alleen herbebossching noodig is, zoodat men er 

 minder terreinen met jonge bosschen van denzelfden leeftijd 

 bedekt vindt, daar is minder aanleiding voor overmatig 

 sterke vermeerdering van de dennenlotrups ; daar zal het 

 dan ook, wanneer de bosschen eenmaal door sluipwespen 

 van een overmatig sterke vermeerdering van dit insekt zijn 

 bevrijd, allicht veel langer duren eer het weer tot eene zoo 

 sterke vermeerdering komt. 



Het gebeurt dikwijls dat een of ander schadelijk insekt 

 uit de eene streek in de andere wordt geïmporteerd. Schild- 

 luizen en eieren van vlinders kunnen gemakkelijk met de 



I 



