— 58 — 



hier te doen hebben met eene besmettelijke ziekte, die wordt 

 verooi zaakt door het woekeren van eene slijmzwam. Mij is 

 het nooit mogen gelukken zoodanige slijmzwam in de weefsels 

 van de knobbels te vinden. Toch zijn er verschijnselen, die 

 op bodembesmetting wijzen ; en 'i meest komen de knobbels 

 dan ook voor aan de boompjes in kweekerijen. Wanneer de 

 knobbels in grooten getale aan jonge boomen zitten, kunnen 

 ze door saponttrekking nogal schadelijk worden. Men meent 

 te hebben opgemerkt, dat kalken van den bodem de kwaal 

 tegengaat , — 



Planten van Calla aethiopica werden mij gestuurd uit 

 eene bloemkweekerij te Rotterdam. Zij vertoonden bruine 

 vlekken op de bladeren, terwijl het schutblad groen bleef, 

 zich niet opende en daarna bruin werd. In den zomer van 

 1904 waren ze nu en dan begoten met een verdunde kunst- 

 mestoplossing, om den groei te bespoedigen. Tegen het 

 najaar kwam er luis in, en toen zijn ze bespoten met verdund 

 X.L.ALL. Met het eigenlijke ziekteverschijnsel heeft de 

 aanwezigheid van luizen niets te maken gehad. De wortels 

 van de planten zagen er goed uit. Van beschadiging van plan- 

 ten door X.L. ALL is mij geen voorbeeld bekend. De schuld 

 ligt vermoedelijk bij de bemesting, daar vroeger, toen de eige- 

 naar die niet aldus toepaste, nooit deze ziekte optrad. Het kan 

 zijn dat de planten in den herfst van 1903 al te zwaar gemest 

 zijn, met welke bewerking plotseling is opgehouden, en dat 

 daardoor groote bladeren zijn ontstaan, in welker oksels zich 

 een bloemknop vormde, terwijl het noodige voedsel ontbrak 

 om dezen tot volledige ontwikkeling te brengen. — 



Hartlooze bloemkoolplanten kreeg ik gestuurd in 

 Mei uit Ittersum bij Zwolle. Dit waren vroege Erf ur ter 

 bloemkoolen, groeiende op vochtigen, zwaren gemengden grond , 



