— 59 — 



waarop het jaar te voren snij- en slaboonen geteeld waren, 

 en dat met blad- en koemest bemest was. Van de 1200 

 planten, die hier geteeld werden, had meer dan de helft geen 

 hart gevormd. Geenerlci parasiet of vretcrij was in deze 

 planten te ontdekken . 



In Juni ontving ik nog eens koolplanlon zonder hart uit 

 Noord-Scharwoude. Deze waren geteeld op grond, waar 

 't vorige jaar zaaduicn geteeld waren. Ook hier kon geen 

 organisme als ziekteoorzaak gevonden worden In de blad- 

 stelen, vlak bij de plaats, waar het hart zich had moeten 

 vormen, was bijzonder veel zetmeel opgehoopt — Aan den 

 Langendijk bgweert men algemeen, dat koolplantjes hart- 

 loos worden op banen, waar 't vorige jaar zaaduien stonden. 

 Het is bekend dat de uien veel kali aan den grond onttrekken. 

 Mogelijk is de ziekte aan kaligebrek toe te schrijven Met 

 zekerheid is daaromtrent echter nog niets te zeggen. — 



De krul- of kroesziekte der aardappelen heb ik uitvoe- 

 rig beschreven in het « Landbouwkundig Tijdschrift », 1895, 

 bl. 104. Ook in den bij voortduring drogen zomer van 1904 

 is deze ziekte weer in vele streken van ons land opgetreden 

 b. V. op 't landgoed Wildrick 'N. Brab.), in de Betuwe, te 

 Wageningen en op onderscheiden plaatsen in Friesland . Het 

 onderzoek, dit jaar aan de ingezonden planten verricht, lever- 

 de geheel dezelfde resultaten op als op bovenaangehaalde plaats 

 beschreven zijn. Over de oorzaak der ziekte laat zich met 

 zekerheid nog niets zeggen. In 1 897 heeft Frank ( « Kampfbuch 

 gegendieSchadlinge unserer Feldfrüchte") na langdurig onder- 

 zoek van materiaal, uit verschillende streken afkomstig, over de 

 oorzaak dezer ziekte zijne meening uitgesproken, die in hoofd- 

 zaak met het in het « Landbouwkundig Tijdschrift » daarover 

 gepubliceerde overeenkomt, en die ik hier laat volgen : 



«' Bij alle, door mij hier beschreven vormen der « Kriiu- 



