OVER ZIEKTEN VAN PISANG, 
Als men de handboeken over tropische plantenziekten nagaat, 
dan zal men daarin de písangs überhaupt niet of slechts ter- 
loops behandeld vinden; want men beschouwde ze, en wel met 
recht, tot tien jaar geleden als een van onze gezondste cultuur- 
gewassen, 
Pas in de laatste jaren werden in de literatuur klachten over 
allerhande ziekten onder de pisangs geuit, waarbij vooral drie 
ziekten op den voorgrond traden, en wel de Pusa-ziekte in 
Britisch Indië, de Philippijnsche bacterieziekte in de Phillip- 
pijnen en de Panamaziekte in Centraal-Amerika, West-Indië, 
Suriname en Hawai. 
De twee eerstgenoemde ziekten zijn nog niet grondig onder- 
zocht. Het schijnen rottingsprocessen van den stam en de blad- 
kroon te zijn, die bij de Pusaziekte door een schimmel, bij de 
Philippijnsche ziekte door eene bacterie worden veroorzaakt, 
Groote economische beteekenis hebben ze blijkbaar niet. Men 
kan ze immers op een eenvoudige manier tegengaan door het 
kappen der aangetaste planten, waarna weer een gezonde zij- 
‚spruit kan opgroeien, want de wortelstok wordt door de ziekte 
niet aangetast. 
Zeer veel belangrijker is daarentegen de derde ziekte, de 
Panamaziekte, die voor het eerst in 1904 in Panama werd waar- 
genomen. Ze scheen toen slechts weinig kwaad te doen en 
werd daarom ook niet verder bestudeerd. Eerst in de jaren 
1908—'12 is zij bijna gelijktijdig in geheel Centraal-Amerika, 
Porto-Rico, Cuba en Jamaica op een pernicieuse wijze opge- 
treden en heeft in geheele streken de pisangteelt bijna onmo- 
gelijk gemaakt, Welke sommen daarbij gemoeid zijn, blijkt reeds 
hieruit, dat alleen in de Vereenigde Staten de invoer van pisangs 
uit deze gewesten in 1919 een waarde van fond 500 millioen 
gulden bereikte, dat is ongeveer evenveel als de waarde van 
de in hetzelfde jaar in Noord-Amerika geìmporteerde rubber. 
Teysmannia, afl 1 en 2. de 
