— 109 — 
4c. Ten slotte, geheel oostwaarts, komt men tot het laagland, 
met hare z.g. lebaks, welk laagland ten laatste in de uitgestrekte 
min of meer moerassige gebieden eindigt. Evenals 4 b zijn ze 
afkomstig van de onder ta, 2b en 4a genoemde gronden. Deze 
gronden zijn zóó laag gelegen, dat zij jaarlijks bij hooge rivier- 
waterstanden vrij diep onder water loopen. In de soms meters 
diepe lebaks blijft het water langer staan, zoodat de daarin voor- 
komende slibdeeltjes zich gaandeweg op den bodem kunnen 
afzetten. Voor de teelt van rijst zijn ze meestal wegens hun 
groote (en blijvende) vruchtbaarheid zeer gewild. De breede 
moerassige kuststrook heeft weer andere eigenaardigheden, doch — 
ik zal kort zijn — het is als zeer waarschijnlijk aan te nemen, dat 
ook deze alluviale gronden, voor een groot deel althans, tot de 
goede cultuurgronden mogen worden gerekend, ofschoon de lage 
ligging als een vrij groot bezwaar kan worden aangemerkt. 
Nadere beschouwing van de Palembanssronden in verband met 
den ladansbouw. 
Het zooeven gegeven zeer beknopte overzicht van de gronden 
in Palembang doet dus de wetenschap aan de hand, dat de 
hoofdschotel hier is „vrij groote armoede”. Verreweg de meeste 
(droge) gronden zijn zeer oud en ongeveer geheel uitverweerd, 
terwijl bovendien nog het doorloopend buitengewoon regenrijke 
klimaat in den loop der eeuwen voor een zeer grondige uit- 
wassching heeft zorggedragen. 
Nu zullen wellicht velen geneigd zijn, hierbij op te merken, 
dat juist daarom de bevolking tot meer intensieve cultuurmetho- 
den moet worden gebracht, doch uit het bovenstaande is reeds 
genoegzaam gebleken, dat dit in meerdere gevallen niet doenlijk 
zou zijn. Bovendien zou ik hieraan nog willen toevoegen, dat, 
zulks — afgezien van het zooeven gezegde — maar niet in een 
vloek en een zucht kan gaan en voorts, dat dit proces met eene 
zoo schaarsche bevolking in géén geval zeer urgent is, omdat 
het ladangen — om hierop weer terug te komen — op zich zelf 
beschouwd, voor den grond lang niet zoo ruïneus is als 
velen het wel willen doen voorkomen. Immers, een ieder, die 
in de Buitengewesten wat langer heeft rondgeneusd, zal moeten 
