ka A05 a 
ongetwijfeld het gebrek aan voldoenden stalmest, In de meeste 
streken is de veestapel gering en absoluut onvoldoende, om ge- 
noeg stalmest te produceeren, zelfs voor een kleinen aardappel- 
aanplant. Zelfs in het Lembangsche, waar meerdere melkvee- 
houderijen de mestproductie opvoeren, komt voortdurend gebrek 
aan stalmest voor. Meestal is de toegediende bemesting te zwak 
en zoo zal men zien, dat door uitputting der gronden geleidelijk 
de aardappelcultuur weer te gronde gaat, zooals dit reeds op de 
Karo-hoogvlakte en deels ook reeds bij Pengalengan het geval 
is. Alleen het gebruik van kunstmest kan hierin afdoende ver- 
betering brengen en het is dan ook een bewijs van de vooruit- 
strevendheid van de kweekers in het Lembangsche, dat niet alleen 
Europeanen daar reeds lang kunstmest bezigen, maar op hun 
voorbeeld ook reeds meerdere welgestelde Inlanders hetzelfde met 
succes doen, Dit gebruik begint meer en meer navolging te vinden. 
Het gebruiken van kunstmest vereischt een vrij hooge uitgave 
in eens (f 60,— à f 90.— per bouw), altijd een vrij groot be- 
zwaar voor onze kapitaal-zwakke of beter gezegd kapitaal-ver- 
spillende bruine broeders, Daarom is het raadzaam, alleen die 
soorten kunstmest te gebruiken, welke voor de gronden onzer 
bergstreken strikt noodig zijn. Van het tot nu toe in het Lem- 
bangsche toegepaste kunstmestmengsel kan nog niet gezegd 
worden, dat de samenstelling daarvan geschied is aan de hand 
van nauwkeurige proeven. Zoo is het op het eerste gezicht reeds 
twijfelachtig, of de toevoeging van kali wel noodzakelijk is, waar 
tot uu toe nog geen bemestingsproef in Indië kali-armoede der 
gronden heeft kunnen aantoonen. 
Onze landbouwvoorlichting kan in dit opzicht de Inlanders nog 
weinig verder helpen, daar ze slechts beschikt over de gegevens 
van 2 (!) bemestingsproeven 1) bij aardappels, waarvan slechts 1 
op Java (Pengalengan) genomen. Deze laatste (loc cit. blz. 120) zou 
phosphor-gebrek hebben aangetoond, maar de opbrengst-cijfers 
der proefvakjes vertoonen zulke merkwaardige tegenstrijdigheden, 
dat twijfel aan de betrouwbaarheid der proef gewettigd schijnt. 
Onze proefnemingen te Lembang omtrent Epilachna-aantasting 
1) Hiermee bedoel ik gegevens in de litteratuur. Het is mij n. 1. door 
mondelinge mededeeling bekend, dat de landbouwleeraar van Pasoeroean 
in het Tenggergebergte reeds bemestingsproeven bij aardappels in gang heeft. 
ets EN 
