— 10 — 



verrotte wortelstokken een groot aantal saprophytische bac- 

 teriën bevonden, die het vinden van den parasiet zeer 

 bemoeilijkten en zelfs onmogelijk maakten Toch vonden 

 wij nog één' enkelen spruit, die blijkbaar eerst kortgeleden 

 was aangetast; en het was in de verwachting onzen Pseudo- 

 monas Tridis weer te vinden, dat wij het onderzoek instel- 

 den, door welke bateriën de rottende plant bewoond werd. 

 Tegen onze verwachting bleek ons evenwel, dat deze microbe 

 hier niet te vinden was, maar dat eene geheel andere soort 

 er zich nagenoeg in reincultuur in bevond. Infectieproeven, 

 genomen met reinculturen van deze microbe, toonden dat 

 wij hier met een' parasiet te doen hadden, die niet minder 

 virulent was dan de vorige, en die van deze rotting onge- 

 twijfeld de oorzaak was. Ten opzichte van deze bacterie, die 

 wij B. omnivorus willen noemen, bleek de vatbaar- 

 heid der verschillende deelen van de plant volkomen gelijk 

 aan de vatbaarheid, welke zij voor Pseu domonas Iridis too- 

 nen. Wij hadden hier dus het merkwaardige feit voor ons, 

 dat op een zelfde veld twee parasitische bacteriën gevonden 

 werden, die aaneenezelfde plant dezelfde ziekteverschijnselen 

 te weeg brengen. Tot nu toe schijnt iets dergelijks nog niet 

 waargenomen te zijn, maar na de onderzoekingen van 

 Laurent is het toch niet geheel onverklaarbaar. Laurent 

 toonde n.1. aan, dat verschillende bacteriën, die gewoonlijk 

 een saprophytisch leven leiden, onder bepaalde omstandig- 

 heden virulent worden en voor de planten toxische eigen- 

 schappen krijgen, zoodat zij dan als echte parasieten kunnen 

 optreden. Dit kan echter slechtsdan plaatsgrijpen, wanneer 

 de bacteriën enkele zeer vatbare planten als aangrijpingspunt 

 lot hare beschikking hebben; van hieruit kan dan de viru- 

 lentie zich uilbreiden en toenemen. — Voor de praktijk is 

 liet van hel hoogste belang, te weten of eene plantenziekte 

 op deze wijze tot stand is gekomen, dan wel of eene bacterie 



