— 178 — 



naar 'l buitenland waren geleverd, oorzaak dat de zaak voor 

 't gerecht werd gebracht, daar do kooper meende, dat de 

 kweeker hem zieke of althans besmette bollen had geleverd. 



De ziekteverschijnselen zijn verschillend, alnaarmate de 

 tulpen vroeger of later door de zwam woorden aangetast, 

 vooral ook alnaarmate grondinfectie of luchtinfectie plaats 

 greep . 



Op besmette bloembollenvelden ziet men dikwijls in 

 't voorjaar, terwijl de andere tulpen haren knop boven den 

 grond gaan vertoonen, op verscheiden plaatsen de tulpen weg 

 blijven. Neemt men de zich niet ontwikkelende bol uit den 

 grond, dan blijkt dat deze begonnen is zich normaal te ont- 

 wikkelen, want zij hoeft volkomen gezonde wortels gevormd. 

 Maar daarna is de zwam door eene in den grond levende 

 zwam aangetast en wel het eerst aan den top ( « den neus » , 

 zeggen de bloembollcnkweekers), waar de knop begon zich te 

 ontwikkelen. Overal waar het mycelium van de zwam zich 

 in de deelen van de bol verbreidt, sterven de aangetaste doelen 

 en worden zij bruin. In de eerste plaats wordt de knop, die 

 bladeren en de bloem had moeten leveren, aangetast; deze 

 wordt dikwijls geheel vernield, en in plaats daarvan blijft 

 inwendig in de bol eene ledige, cylindervormige ruimte over. 

 Dikwijls ook ziet men de bolschubben voor het grootste gedeelte 

 afgestorven en bruin geworden, en wel altijd van boven af. 

 Op deze wijze kan de geheele bol afsterven ; maar vaak behou- 

 den de onderste gedeelten der schubben alsook de schijf hun 

 gewoon, gezond voorkomen en de natuurlijke kleur. Ook de 

 wortels der aangetaste tulpen zijn ten tijde dat de gezonde 

 exemplaren bloeien, nog geheel normaal. De jonge bol, die 

 zicb binnen in de oude gevormd heeft, blijft zeer lang gezond, 

 en wordt dikwijls in 't geheel niet aangetast ; maar zij ontwik- 

 kelt zich, zooals van zelf spreekt, niet tot eene leverbare bol 

 van ongeveer normale grootte, omdat het grootste gedeelte van 



