— 178 — 
den der vruchten worden begonnen, hetwelk 7 maanden werd 
voortgezet. Berekend per bouw en per jaar, werd in het gunstigste 
geval een opbrengst van 400 K.G. verkregen, die op Ceylon bij 
een goede bereiding een waarde van ongeveer f 3200— vertegen- 
woordigen. Zeer zeker een belangrijk bedrag, doch daar opgaven 
van de gemaakte kosten helaas geheel ontbreken, laat zich uit de 
resultaten van deze proef over de rentabiliteit van een eventueele 
cultuur niets voorspellen. Het lijkt niet waarschijnlijk, dat geen 
winst zou kunnen worden gehaald, doch men moet bedenken, dat 
spoedig overproductie het gevolg van eenige groote aanplantin- 
gen zou zijn, en dat de boom geen langen levensduur heeft. Men 
neemt aan, dat de papaja twaalf maanden na het uitzaaien gaat 
produceeren en dan drie jaar lang jaarlijks ongeveer 50 vruchten 
voortbrengt. Doch dan worden de vruchten kleiner in aantal en 
geringer van afmetingen, zoodat men het beste doet de boomen 
te rooien. 
Tot dusverre gaven wij den naam papaïne aan het ingedroogde 
melksap, daarmede de usance van den handel volgend, doch in 
wetenschappelijke werken wordt onder papaïne in den regel het 
werkzame bestanddeel van het praeparaat, een enzym, verstaan, 
dat ook onder den naam papayotine wordt beschreven. Volgens 
een oude analyse zou het versche sap 1.l % van het enzym be- 
vatten. Kelway Bamber, de bekende Ceylonsche chemicus, 
kreeg door het sap te filtreeren en het filtraat met een drievoudige 
hoeveelheid alcohol te behandelen, waardoor het enzym neerslaat, 
een opbrengst van 2.5 %. Echter mag niet aangenomen worden, 
dat langs dezen eenvoudigen weg zuivere papaïne verkregen kan 
worden: een verdere zuivering, waarover we hier niet kunnen uit- 
weiden, is daartoe noodzakelijk. 
Er is nog bitter weinig over het werkzame bestanddeel van de 
papaja bekend; het is niet onwaarschijnlijk, dat het minstens twee 
enzymen bevat, waarvan er een de eiwitstoffen tot peptonen zou 
afbreken (een z.g. proteïnase), het tweede de peptonen in veel 
eenvoudiger verbindingen zou doen uiteenvallen (een z.g. peptase). 
Bekend is, dat papaïne in stat is, koemelk te doen stremmen, 
waarvan men zich gemakkelijk overtuigen kan door wat inge- 
droogd papajasap in een mortier met water te wrijven en het 
ïltraat bij de melk te voegen. In normale tijden zal men er niet aan 
