— 291 — 
Sedert dien tijd is Hymenochaete van weinig belang gebleven 
voor de F. M. S. Als parasiet van de koffie schijnt zij daar zelfs 
nog niet bekend te zijn; althans in een overzicht van de ziekten 
van de koffie door BELGRAVE wordt als eenig voorkomende 
wortelziekte een andere ziekte genoemd, veroorzaakt door een 
wortelschimmel, die nog onvolledig bekend, doch zeker niet 
identiek is met de bruine wortelschimmel. 
Op Java heeft Hymenochaete door de betrekkelijk geringe ver- 
woestingen, die zij aanricht, weinig de aandacht der planters 
getrokken. Toch deelde ZIMMERMANN reeds in 1901 en in 1904 
mee, dat „de bruine wortelschimmel zeer verspreid was over geheel 
Java 5” Wel is waar kende hij nog niet de fructificatie van deze 
schimmel maar de beschrijving en de uitstekende foto, die hij er van 
gaf, laten niet den minsten twijfel, of zijn „bruine wortelschimmel” 
was inderdaad Hymenochaete noxia. 
Ook het Laboratorium voor Plantenziekten ontving in den loop 
der jaren uit vele verschillende streken koffie- en Hevea-wortels 
toegezonden, die door Hymenochaete bleken té zijn aangetast. 
Van ernstige verwoestingen kregen wij echter nimmer te hooren, 
het afsterven hier en daar van één of van enkele koffieboomen 
is voor een onderneming dan ook van geringe beteekenis. Daaren- 
tegen is het voor ons al lang een opvallend verschijnsel, dat zoo- 
wel in den Cultuurtuin te Tjikeumeuh als in den koffieproeftuin 
te Bangelan, waar de verschillende kleine aanplantingen uit den 
aard der zaak nauwkeuriger waargenomen worden, de bruine 
wortelschimmel een veel voorkomende verschijning is. Wat den 
Cultuurtuin betreft, wij kunnen wel zeggen, dat geen jaar voor- 
bijgaat zonder dat één of enkele koffieboomen haar offer worden. 
Van een verwoesting op eenigszins groote schaal is echter ook 
‚ hier geen sprake. | 
Zulk een geval kwam echter dit jaar ter onzer kennis. 
In een tuin van de onderneming Soekamangli in het Kendal- 
sche (Semarang) stierven in begin Maart van dit jaar een paar 
1) ZIMMERMANN. Over een wortelschimmel van Coffea arabica (Teys- 
mannia XI!, 1901, bl.! 305). 
ZIMMERMANN. Eenige pathologische en physiologische waarnemingen 
over koffie, (Meded. XXVII van ’s Lands Pl. 1904 bl. 60). 
