BOELOE ONGKO. 



(Avtocarpua venenosa Zoll. et Mor.) 



Boeloe ongko is de naam van een' beroemden javaansehen 

 boom, die gewoonlijk met den Polion Oepas ( Antjar) in één 

 adem genoemd wordt, als het de meest vergiftige gewassen van 

 .lava geldt. Somtijds, o. a. in Jttnghuhn's boek ') wordt do 

 Boeloe ongko non 1 vergiftiger dan Antjar geacht, maai' dit 

 is een bloot vermoeden, omdat onze kennis van beide planten 

 zéér verschillend is. 



Eenmaal, oog in het begin dezer eeuw, waren er ook van deze 

 laatstgenoemde plant Antjar fabelachtige verhalen in omloop. 

 Xiot tevreden was men met het feit, dat het melksap dor 

 Antjar als doodend pijlvergift gebruikt word; men wildo in 

 zijne verhalen de werkelijkheid nog overtreffen, en zond naar 

 Fairopa de verschrikkelijkste rapporten over don javaansehen 

 giftboom, in wiens schaduw de dood zijne tonton had opge- 

 slagen; <lio menschen en dieren, zoo zij zich slechts in zijne 



') Op bl. :*5f> der 2de uitgave (1853) deel I van Jit.nuhuhn's Java leest men: 



„De volgende hoogstammige boomen mogen geacht worden in de eerste zone 



eigenaardig in Oost- Java te huis behooren: Boeloe ongko j. : Art. venenosa 



Z. et M., il ie een scherp, melkachtig sap heeft en in de zuidelijke streken van 



Pasoeroean wordt gevonden — en bovenal de beruchte giftboom 



(Poon) Qepas ra., Antjar j. Ant. toxicaria Lesch., in vroegeren tijd 



koesterde men allerlei overdrevene denkbeelden van de giftige eigenschappen 

 van bet melkachtige sap van dezen boom, terivijl er integendeel Artocarpeëen 

 en Strychneëen op Java worden gevonden, die een veel scherper, gif Hger melksap 

 bezitten dan deze hoorn." Met do giftige Artoètirpeae zal Junghuhh wel A. ve- 

 nenosa bedoeld hebben, daar dit de soort op Java is, waaraan voornamelijk 

 nadeelige eigenschappen zijn toegeschreven, ofschoon ook liet melksap van 

 Ficus septica (Awar-awar) en Ficus toxicaria (Birong) als vergiftig bekend staat. 

 Later is Junghühn aan de juistheid van zijne meening gaan twijfelen. 



