13 



in de grond voorkomt, natuurlijk met uitzondering van de levende 

 wortels der op de grond groeiende planten, Onder humusstoffen 

 verstaan wij de bruine of zwarte, in alkaliën oplosbare, in zuren 

 onoplosbare, meerendeels niet dilïundeerbare, amorphe, chemisch 

 slechts onvolledig bekende stollen, die door Mulder en later nog 

 herhaaldelijk o, a, door Detmer en Pitscii *) onderzocht zijn ge- 

 worden en door Grandeau als „matière noire" werden te samen 

 gevat. 



Het feit dat het bindmiddel waardoor de korrels in de bosch- 

 grond tot kruimels te samen zijn gekleefd, in ammonia (en andere 

 alkaliën) oplosbaar, en in verdunde zuren onoplosbaar is gevoegd 

 bij de donkere kleur is een afdoend bewijs, dat het bindmiddel 

 waaraan de boschgrond haar buitengewoon mooie kruimelstructuur 

 te danken heeft, hoofdzakelijk uit humusstoffen bestaat. Vermoedelijk 

 zijn deze vermengd met een deel der verontreinigingen (o. a. eiwit- 

 achtige stoffen) die bij de extractie van de boschgrond met ver- 

 dunde alkaliën mede in oplossing gaan. 



Door de extractie der humusstoifen verliest de boschgrond 

 onmiddellijk ook de zonder microskopisch onderzoek kenbare goede 

 physische eigenschappen. 



Reeds zonder speciaal onderzoek valt het op, wanneer men de 

 ammoniakalische humusoplossing afliltreeren \\i\, hoe de oorspron- 

 kelijk buitengewoon poreuse, losse en voor water gemakkelijk door- 

 latende boschgrond door het extraheeren der humus moeilijk door- 

 latend voor water geworden is. 



De uitgeloogde grond die op het filter achterblijft, is na droging 

 bijna niet te onderscheiden van de physisch slechte vulkanische 

 zandgronden, zooals die in fig. 2 en fig. 4 afgebeeld zijn. 



Reeds twintig jaar geleden werd door Pitsch op dit verschijnsel 

 opmerkzaam gemaakt. 



„Tn erster Linie haben wir aufden erheblicken Antheil zu ver- 

 weisen, welchen der Humus an der Hervorbringung eines gi^mstigen 

 physikalischen Bödenzustandes hat. Man nimmt diesen Einfluss auch 

 bei der Extraction des Bodens mit Ammoniak wahr. Alle Roden 

 namlich lassen sich auch in ziemlich dicken Schichten mit ver- 

 dünnter Saüre lange Zeit gut extrahiren; ebenso gelingt es, aus 



*) Detmer. Die natüilichen numuskörper des Bodens und ihrelandwirthschaftlichc Bedeutung. 



Landwirthfcliaft!. Veruchsstationen XIV. 1871. 

 Detmer. Notiz über die Aufnalime der Itumuskörper durch die Pflonze. 



L«nd\virthschaftl. Versuclisatationen XV. 1873. 

 Pitsch. üntersuchungi n über die dem Hoden durch Alkaliën entziehbaren HumusstoflFon. 



Landwirthschaftl. VersuchsstalioccD XXVI. 1881. 



