185 



Vrij dikwijls vindt men ook in de oppervlakkige celhn kluwens; 

 deze zijn echter minder dicht en sterk gewonden en ook het proto- 

 plasma der cel vertoont dan niels buitengewoons. Omtrent den inhoud 

 der draden valt weinig te zeggen. Die, welke zeer stevig en dikwandig 

 zijn, vertoonen geen protoplasma, terwijl dit in de dunnere, dun- 

 wandige der kluwens dikwijls duidelijk is, Dwarswanden komen hier 

 en daar, maar altijd als uitzondering voor. 



Aan de uiteinden der draden vindt men zoowel in de aarde 

 als in de oppervlakkige cellen dikwijls kogelronde, soms ook door 

 den vorm der cellen min of meer cilindrisch-samendrukte lichamen, 

 waarin men op het eerste gezicht de voortplantiogswerktuigen 

 meent te herkennen. In de aarde hebben zij gewoonlijk een w.iter- 

 achtigen inhoud maar in de cellen is deze laatste zeer dicht en met 

 talrijke groote oliedruppels vermengd. Soms verkrijgen deze kogels 

 dikke wandeü, waarin men duidelijke lagen herkennen kan, soms 

 ook niet." 



Het mooiste materiaal van wortelschimmel la dat ik onder de 

 oogen gehad heb was in krandjangculturen met wortelrotgrond van 

 Kaliwoengoe, die in de loop van den Westmoesson 1901—1902 

 door mij onderzocht werden. 



Aangezien het er njij meer om te doen was om iets naders 

 omtrent de levenswijze van deze schimmels te weten te komen, dan 

 wel om de fijnere anatomie van de wortel en de schimmel te 

 bestudeeren, heb ik bijna altijd mijn onderzoekingen verricht aan de 

 levende wortels. Direct nadat onder de kraan van de waterleiding 

 de aanhangende aarde van de wortels afgespoeld was, werden stuk- 

 jes van de wortel onder het microskoop gebracht. 



Men vindt dan overal groote stukken van het mvxelium van 

 wortelschimmel la buiten aan de wortels vastgehecht. 



Fig. 3 geeft een dergelijk fragment van deze schimmel aan de 

 oppervlakte van een rietuortel te zien. In fig. 4 en 5 is afgebeeld 

 hoe dit mycelium in de opperhuidseellen van de dunne wortels 

 binnendringt. In fig. ö is een fragment van het oude mycelium 

 van deze schimmel afsjebeeld. 



Zeer dikwijls was het in mijn praeparaten te zien hoe van af 

 de oude myceliumvlokken, die zich vooral aan de oudere wortels 

 bevinden, dunne takken naar jonge wortels overstaken of langs de 

 oppervlakte van de wortel verder groeiden in de richting van 

 de top. 



Bij dit door mij onderzochte materiaal was de aarde zoodanig dcor- 



