71 



Bij het ontstaan van planten-ziekten mag dit vooral onze aandacht niet 

 ontgaan, dat zij bijna altijd kultuur-planten aandoen. Dit zelfde is het geval 

 ook met dieren, Aan ziekten zijn 't meest onderhevig de dieren die in staat 

 van domesticiteit verkeeren. De ziekmakende oorzaak vindt, op dat ik mij zoo 

 uitdrukke, in de kultuur-planten eenen vruchtbaren bodem voor hare ontwik- 

 keling. Eene kultuur-plant, of liever eene gekultiveerde plant is in abnormalen, 

 ik zou bijna zeggen, in zieken toestand. 



Daarom zien wij ziekten in het koren, in de ooftboomen, in de veldvruch- 

 ten; daarom ziet men b. v. in de keerkringslanden duizenden koffijboomen 

 wegsterven, zoo als voor 4 jaren onder anderen het geval was op Ceylon, 

 maar ziet men dit ook in Arabië? ik betwijfel het. Welke zijn nu de ziekten 

 waardoor onze woudboomen worden aangetast, zóó dat ze geheel vernietigd 

 worden; ik ken ze niet, ik geloof althans niet dat er van zulke algemeene 

 verwoestingen voorbeelden bestaan. 



Bij Tucker te Margate werden reeds door warmte gedreven druiven, en wel 

 Frankenthaler druiven, eene kultuur-variëteit, ziek. Een champignon vormde 

 zich op de oppervlakte, die op zijne beurt de oppervlakte van andere druiven 

 aandeedt en verstoorde, waar het substratum als ik mij zoo mag uitdrukken 

 voor zijne ontvangst geschikt was. 



Zullen wij van die kwaal bevrijd worden? Ik geloof ja, maar na vele 

 jaren, als men de oorzaken der ziekte zal hebben leeren kennen en daarop 

 de aanwending van doelmatige middelen ter genezing zal hebben gebaseerd. 

 Ik reken onder die middelen de beste, die welke de natuur zelve zal 

 aanbrengen. Water is de natuurlijke vijand van champignons, en van het 

 hemelwater, vooral van slagregens, reken ik dat die genezing boven alles 

 is te hopen. Maar ik geloof tevens dat men bij kultuur-planten in 't 

 algemeen mag aannemen een zeker culmen, een toppunt dat zij bereiken in 

 hare ontwikkeling, om zich daarna weder te gaan ontaarden. Van den wijn- 

 stok echter en zijne voortbrengselen geloof ik niet dat wij dit nu nog be- 

 hoeven te vreezen. Sedert Noachs tijd had dit keerpunt al lang kunnen in- 

 vallen, en ik stel mij voor, dat men, bij eene goede en doelmatige behandeling 

 van het nu zoo ziekelijk gewas, de middelen zal leeren kennen, om den 

 champignon te verdelgen en ons vrij te waren voor het gevaar om het heer- 

 lijk druivennat tegen de Mexicaansche pulqué, tegen het opium der Turken, 

 of teilen alcohol uit beetwortels te moeten verwisselen. 



