202 



men naauwkeurig begrip aangaande de tweederlei sexen in de planten en hare 

 verhouding tot elkander. Hieruit is het te verklaren, dat hij, in zijn geschrift 

 het eerst heeft gehandeld over een aantal middelen en wegen, van welke de 

 natuur zich bedient, om de bevruchting gemakkelijk te maken en zeker te 

 doen slagen. Koelreuter beklaagt zich reeds, dat vele kruidkundigen als 

 basterd-planten [hybriden] aannemen eene menigte planten die dit niet zijn, 

 waardoor zij aanleiding geven tot het maken van onnaauwkeurige gevolgtrek- 

 kingen ten aanzien van andere planten. Door zijne proeven, bij welke hij zoo- 

 veel zorg als standvastigheid aan den dag legde, slaagde hij, om, doorkrui- 

 sing van het stuifmeel Nicotiana rustica te transformeren in Nicoiiana pa- 

 nicalata, en omgekeerd de laatste in de eerste. 



Hij verdeelt de hybriden in drie categoriën. 



10. de volkomene of geheel onvruchtbare hybriden; 



2". de on volkomene hybriden, of die slechts in geringen graad onvrucht- 

 baar zijn; 



30. de hybriden, die geheel en al vruchtbaar zijn. 



Hij verdeeldt vervolgens de hybriden, naar aanleiding van hare onvrucht- 

 baarheid, in die, l». welke onvruchtbaar zijn, ten gevolge van de onvolko- 

 menheid van het stuifmeel, en 2». in die, welke zulks zijn, ten gevolge van 

 den onvolkomen toestand van den stamper. 



Dr. KLüTzscH neemt aan twee categoriën, namelijk: de volkomene hy- 

 briden en de verscheidenheden van hybriden (d. i. de derde categorie van 

 koelreuter). Hij neemt daarentegen niet aan de onvolkomen hybriden, voor 

 zoo verre althans die zouden voortkomen van eene enkele kruising ; want men 

 behoeft, om deze voort te brengen, eene reeks van kruisingen tusschen den 

 vader en den bastaard. — Klotzsch verklaart het ook eene dwaling te zijn 

 dat de steriliteit van sommige hybriden zou afhangen van den onvolkomen 

 toestand van den stamper. 



Linnaeus, die, reeds sedert het jaar 1761, de hybriditeit in de planten 

 aannam (hoewel hij eene menigte voorbeelden daarvan heeft aangehaald, 

 welke later zijn gebleken geene bastaarden te zijn), — linnaeus, zeggen wij, 

 beweerde, in eene verhandeling door hem gezonden aan de Akademie van 

 wetenschappen in Rusland, dat hij eene hybride had voortgebragt door het 

 bevruchten van Tracjopogon porrifoUus , met het stuifmeel van Tragopogon 

 pratensis^ en hij nam in beginsel aan, dat in de hybriden het inwendige 

 der plant of de fructificatie, gelijkt op de moeder, terwijl de uitwendige 

 plant den vader voorstelt. (Duidelijk is dit niet.) 



De proeven door andere natuurkundigen, betrekkelijk de hybriditeit on- 

 dernomen, hebben gedeeltelijk die van koelreuter bevestigd of uitgebreid 

 Zoo had onder anderen sageret de kruisingen toegepast op de komkommer- 



