(473) 



249 



glandulae rariores et foliola latiora, lateralia subsessiiia. Sterilis. — R. orendrs foliolis latcralibus 

 manifeste petiolulatis distinguitur; habitus aliaeque notae non diversae. 



R. hirtus Waldst. et K. Pl. Hung. II p. 150 tab. 141 (1805). 



Difficiliimum est, in hac specie collectiva subspecies et varietates dignoscere; inclusis omnibus 

 formis aberrantibus speciei descriptio propter signorum variorum copiam nimis vacillaret. Melius igitur 

 erit, proles diversas, quamvis typo arcte affines, ex ipsa specie excludere et ad ejus calcem seorsim dc- 

 scribere. 



Turiones ex arcu humili procumbentes, autumnali tempore ramosi et apicibus radicantes, inferne 

 teretiusculi, superne obtusanguli, cum petiolis parum pruinosi, dense vel sparsim pilosi, glandulis stipitatis 

 setis glanduhferis inaequalibus et aculeis e basi dilatata brevi tenuibus acicularibus reclinatis instructi. 

 Folia ternata et in caulibus validis quinata; stipulae linearcs, alte adnatae; foliola omnia petiolulata, 

 membranacea, inaequaliter serrata, in utraque pagina pilosa et saepissime saturate viridia ; terminale 

 petiolulo duplo vel triplo longius, e basi cmarginata vel lcviter cordata ovatum vel oblongum vel obova- 

 tum, sensim acuminatum. Rami floriferi sicut turiones dense inaequaliter glandulosi aciculatique, 

 folia ternata gerentes; setae glanduliferae flexiles saepe longissimae; inflorescentia saepe elongata, 

 laxa, vel conferta, panniculata, inferne foliosa, apicem versus decrescens, e ramulis lateralibus race- 

 muligeris et racemo terminali composita. Flores mediocres vel parvuli, saepe longc pedunculati; sepala 

 externe dense glandulosa et saepe echinato-setosa, in flore laxe reflexa, post antliesin erecta, fructum 

 amplectentia, raro patula; petala angusla, oblonga vel spatulato-oblonga, alba, raro rosea; stamina 

 externa in anthesi erecto-patentia, stylos superantia vcl omnino abortiva, interna erecta, stylis breviora; 

 germina glabra vel pilosa; styli saepe rulientes. Fructus vulgo parvi, nigri. 



Variat caulibuspedunculisque dense velparce pilosis, aculeis debilibus vel validioribus, aculeorum 

 et setarum glanduliferarum copia, colore glandularum pallido vel obscuro, foliolis latioribus vel angustic- 

 ribus, grosse vel inciso- vel superficialiter serratis, breviter vel longe acuminatis, inflorescentia brevi 

 vel elongata, densa vel patula, sepalis laevibus vel echinatis, carpellorum indumento, stylorum colore 

 etc. Folia in inflorescentia haud raro glandulosa. 



Varietales talibus cliaracteril^us distinctae saepe per regiones circumscriptas admodum constantes 

 et bene definitae sunt, sed diversarum tcrrarum formis comparatis omnes limites obliterantur. — Folia 

 quinato-pinnata vidit Sabransliv. R. ainoenus Koelil. in Wimm. et Gr. Fl. Sil. 1 2, 54 (1829) f. rosei- 

 llora est. 



Fl. in Europa centrali exeunte junio et julio. 



Hab. in silvis montanis Europae mediae et meridionalis nec non Asiae occidentalis conterminae; 

 haud raro in regionem collinam, vix in planitiem descendit. Incolit silvas montanas, ubi turiones per 

 hiemem nivis et foliorum marcidorum strato proteguntur. 



Verbreitung. Fehlt in Scandinavien sowie in den Ebenen Russlands und Norddeutschlands; 

 findet sicli im Kaukasus, walirscheinlicli in der Krim und zerstreut in den Geljirgen Kleinasiens, der 

 nordlichen Balkanhalbinsel, der Apenninen und Nebroden. Sehr verbreitet in den Bcrgziigen Mittel- 

 europas, in den Karpathen, Sudeten, Alpen und mitteldeutschen Bergen; inWesteuropa in abweichenden 

 Formen. 



Subspecies distinguendae sunt duae, quae haud raro formis sat constantibus conjunguntur. 



Subspec. A. eu-hirtus Aschers. et. Gr. Syn. VI p. 612. 



Glandulis purpurascens vel rarius lutescens; caules vulgo dense pilosi; foliola subtus pallide 

 viridia; flores mediocres, stamina externa stylos superantia. 



E hujus subspeciei formis innumeris memorabiles sunt: 



a) ponticus f. n. (,,proles"). 



Foliola saltem juniora subtus tomento tenui adpresso albida; inflorescentia vulgo gracilis, laxa. 

 Differt a R.caucasico foliolis angustioribus, inflorescentia erectii (non nutante), floribus et petalis majori- 

 bus, staminibus longis. An R. caucasicus x hiiius'? — Im Kaulvasus. 



ao 



Bibliotlieca botanica. Heft 83. " 



