90 
rigidae, virides v. glaucescentes (nec vero pruinosae), saepius laeves, 
rarius plus minusve scabrae, 7—9 nerves, intus 3-costatae, stratis 
sclerenchymatieis 1—4 continuis (praesertim validis in subvarietatibus 
£, 7, 9), raro in nervi medii lateribus interruptis instructae (T. III, 
2, 3). Panicula varia. Spiculae ellipticae v. oblongo - ellipticae, 
6—10 mm I1g., 4—9 flores; glumae fertiles lanceolatae, 4—6 mm ]g.., 
plus minusve aristatae. 
Obs. Sub hoc nomine omnes conjungo formas (exceptis F. ochroleuca 
Timb., glauca Lam. et affinibus) quae a F. ovina vulgari foliis crassioribus, 
rigidioribus, habitu robustiore, spieulis majoribus recedunt. Formae extremae, 
e. gr. crassifolia, durissima ab illa habitu maxime differunt atque cum ea interdum 
eodem loco sine formis intermediis proveniunt. Cum tamen innumerabilia 
vidissem specimina ex omnibus distributionis area partibus, persuasissimum 
habeo, limites certos inter subvarietates sequentes et F. ovinam vulgarem inveni 
non posse et eas ita arcte cum illa conjunetas esse ut F. duriusculam varieta- 
tem propriam enumerare magis opportunitatis faciliusque perspieiendi causa quam 
rationibus rei adducar. 
Subvar. e@. graeilior. Culmihumiliores, (15—30 cm), graciliores, 
superne angulati, laeves. Vaginae glabrae, laeves, ligula glabra. 
Laminae grosse setaceae (0,6—0,7 mm. diam.) rigidulae, saepe cur- 
vulae, tactu laevissimae; panicula brevis v. brevissima 3—5—7 cm 
longa, oblonga, densa, stricta, rhachi scabra. Spiculae minores 
(6—7 mm Ig.); glumae fertiles lineari - lanceolatae, 4—4,5 mm ]g., 
laeves, glabrae v. versus margines ciliolatae, mucronatae v. breviter 
aristatae. 
Transitum sistit a sequente ad varietatis vulgaris subvarietatem laevifoliam, 
quacum formis intermediis conjungitur ( e. gr. in Pyrenaeis or.). 
Subvar. ?. gemwina. Culmi 25—40 cm alti, superne angu- 
lati, saepius laeves; vaginae glabrae, laeves; ligula glabra. Laminae 
subjunceae (0,7—0,8 mm diam.) interdum curvulae, tactu laevissimae 
v. ad margines involutos scaberulae. Panicula brevis (4«—5—7 cm 1g.) 
ovato-oblonga, densiuscula, erecta, rhachi, ramis, pedicellisque 
scabris v. laeviusceulis. Spiculae elliptico-oblongae, 6—7—8 mm ]g., 
virentes v. dilute violaceo - variegatae, nec pruinosae. Glumae 
fertiles 4,5—5 mm Ig., laeves, glabrae, breviter aristatae, arista 
glumä dimidiä brevior, raro longior. 
F. duriuseula «@. genuina. Godr.! Fl. Lorr. IH. 172 (1844); 
Gr. & Godr. Fl. d. Fr. II. 572. — F.strieta Gaud! Agrost. helv. I. 237 
(1811), excel. var. #£. non Host Gram. austr. — F. intermedia R & Sch 
Syst. I. 715 (1817), exel. #. — Forma foliis valde arcuatis: F. eurvula Gaud. 
Agrost. helv. I. 239; F. duriuscula f. curvula Gaud. Fl. helv. I. 282. — 
Forma foliis elongatis: F. longifolia Thuill! Fl. Par. ed 2. p. 50. — Forma 
