142 



verschijnsel berust daarop, dat de tonoplast aan den 

 doodelijkeu invloed van verschillende reagentia grooteren 

 weerstand biedt, dan de buitenlaag en het korrelige 

 protoplasma. 



Over den aard van dezen weerstand heeft Yerschaf- 

 FELT ^) onderzoekingen gedaan. Is de buitenste laag van 

 den protoplast tegen de inwerking van eene 10 % op- 

 lossing van salpeter bestand, zoodat de cel normaal ge- 

 plasmolyseerd wordt, dan kan men de isoleering der 

 vacuolen bewerken, door den geheelen protoplast eerst te 

 verzwakken. Dit kan bijv. door het aanwenden eener 

 hoogere temperatuur geschieden. Hoe hooger deze is, 

 des te korter behoeft zij te werken, om ten gevolge te 

 hebben, dat bij plasmolyse slechts de tonoplast zich con- 

 traheert. Hieruit blijkt, dat de tonoplast na de verwar- 

 ming de werking van de plasmolyseerende vloeistoffen 

 verdraagt, ofschoon de buitenste laag van het protoplas- 

 ma dit dan niet meer kan. Minder schadelijke oplossin- 

 gen, zooals die van glycerine, beschadigen in gewone 

 omstandigheden de buitenste lagen niet en deze contra- 

 heeren zich dus mede. Door eene voorafgaande inwer- 

 king van hooger temperatuur kan men die lagen ech- 

 ter zoo verzwakken, dat ook in die oplossingen alleen 

 de tonoplast zich samentrekt. Dezelfde resultaten, als 

 met hoogere temperatuur, kan men bereiken door het 

 onthouden van zuurstof of van voedsel en door ver- 

 schillende andere schadelijke invloeden. 



Went liet eene met eosine gekleurde 10% salpeterop- 

 lossing op meristematische cellen inwerken. De beide 

 buitenste lagen van het protoplasma stierven daarbij 



') E. Verschaffelt. Over iveer standsvermogen van het protoplasma 

 tegenover plasmolyseerende stoffen. Botan. jaarb. uitgeg. door het kruidk. 

 Gen. Dodonaea te Gent, ITI, 1891. 



