556 GnAMISKAB. OnSERVATlO GKOPOXICA ET 0EC0!«0MK;A. 



turescit (in meriflionalilms qualuor quinrfucvc. in septenlriona- 

 libusrei^ionihus vix Irihus nicnsihus), ideofjuo l>is anno colitur. 

 Haec minor vaiitMas, quaiu ]l\sj^i;.n[Cnrrreftleno ap|>ellant, quod 

 in meridionaliluis Ilispaniae rei;ionihus <Iuohus mensibus 

 maturescit , minori statura niiuoriViusque granis distincta,- 

 circiter vigintuplicem aut triyintuplicem fructum praestat. 

 Haec igitur se eo commendat, quod et ocius maturescit et 

 usque ad messem continuatos laboies omnino non postulat, 

 quos major illa plantae species requirit. Haec ab indigenis 

 ex colore et magnitudine granorum in plura genera divi- 

 ditur , quorum nomina jam supra (p, 3ii.) annotavimus. 



Postquam sylvarum exslirpatione et imbiibus solum satis 

 praeparatum est, Mays ab Aetbiopibus servis (hoc enim est 

 miserum bominum genus , cui hucusque sola Amerieae ager 

 ipsi alienus colendus est) hoc moclo seritur. Aelliiopes 

 huic operi destinati in una serie statuuntur, cireiter decem 

 pedes invicem distantes, sojumque ligonibus {Rnchadas) 

 aperiunt, dum terram paululum retrabunt se<{ue retro mo- 

 ventes circa duo pedes longius simile loramen laciunt. In- 

 ter binos borum operariorum tertius alius stat , illis faciem 

 obvertens, qui in corbe semina portat, quorum bina ia 

 quodlibet foramen injicit. Ouo facto ea tegit aliquid terrae 

 pede illinendo. Tali modo magnus ager breri tempore con- 

 seri potest. In aliquot regionibus valde sicci climatis semina 

 antequam seruntur , etiam in aqua macerari solent , ut incre- 

 nientum juvetvir , et si colonus veretur, ne psittaci , colum- 

 bae et aliae aves granorum edaces segetem eruant , boc in- 

 terdum sic impedire tentat, ut grana in decoeto herbae Pau- 

 Hniae pinnatae aut aliarum plantarum veneniferarum ma- 

 ceret, quibus esis aves in morbum incidunt, extemploque 

 sata populari desistunt. 



Cum Mayde interdum fabarum species [Fejoes lusit.) 

 siraul et promiscue coluntur , ut Phaseoius derasus, 

 mesolencos, DoHchos sinensis. Ex hoc usu duo 

 nascuntur comraoda , quod servo nigro gratus acquiritur vi- 

 ctus Alavdisque incrementuin promovetur, quia fabae va- 

 riam zizaniam prohibent, cuhiiique pedcm adumbrant et custo- 

 diant. Ouum planta unius pedis circiter altitudinem attigit 

 et nonnulla folia eraisit , ai"vum mundatur ac recens terra ja- 

 citur circa radicem. Haec est unica opera , quae Maydi colen- 

 dae in iirasilia navatur , ubi et confertorum evulsionem cul- 

 morum et mascularum panicularum abscissionem in cuhni fine, 

 quae duo laborum genera in multis Europae regionibus obti- 

 nent, prorsus ignorant. Tam fortunata enim cst illa orbis plaga, 

 ut fere unicus agricohie sit hdjor, quae seveiit, inetere. Si 

 foeminei spadices maturi sunt, una cum spalhis decerpuntur 

 atque in siccum/Ct aeri expositum aediliciuiu ferunlur, ubi 



