81 



Op pag-40 leer den wy als eigenschap van het protoplas- 

 ma, dat het de meeste kleurstoffen nxet opneemt ofdoor- 

 laat z66lang het leeft. Wordt op de eene of andere wijze 

 dit protoplasma gedoodj dan wordt dadelijk de kleurstof 

 opgenomen. 



Zoutoplossingen kunnen door celwanden van leven- 

 de cellen dringen volgens de regelen der diffusie (mem- 

 braandiffusie). Bij levende plantencellen heeft de dif- 

 fusie plaats: Ic door den celwand^ die zich geheel ge- 

 draagt als een dierlijk vlies, 2^ door het wandstandig 

 protoplasma. 



Dit laatste nn bezit eigenschappen, die de diffusie zeer 

 moeilijk en langzaam maken. Wanneer men b. v. levende 

 cellen onder het microscoop in eene kleurstof legt^ die 

 protoplasma niet doodt, dringt de gekleurde vloeistof wel 

 den celwand binneUj terwijl het protoplasma samenbalt^ 

 maar het celvocht daarbinnen noch het protoplasma wordt 

 gekleurd. Wordt daarentegen het protoplasma op de eene 

 of andere wijze gedood, b. v. door verhitting vanhetpre- 

 paraat, dan verspreidt zich de kleurstof snel en gelijk- 

 matig door protoplasma en celvocht. 



Aangezien nu de difPusie in de opperhuidscellen der 

 wortels, evenals in alle cellen der plants plaats heeft tns- 

 schen het celvocht binnen en de voedingsvloeistof buiten 

 de celj hangt de snelheid der diffusie voor 't grootste ge- 

 deelte af van den aard van het protoplasma en zyne ver- 

 houding tot de verschillende diffundeerende stoffen. Nu 



worden enkele stoffen gemakkelijk, andere moeilijk^ som- 

 mige volstrekt niet door levend protoplasma doorgelaten, 



Eene voedingsvloeistof diffundeert dus niet als zoodanig^ 

 dus onveranderd, door de opperhuidscellen der wortels, 

 maar van sommige zouten wordt meer opgenomen dan 

 van andere. Hierdoor verandert de voedingsvloeistof zelve 

 steeds van samenstellingj hetgeen bij watercnlturen na- 

 tuurlijk door kwantitatieve analyses gemakkelijk is te 

 bewijzen. 



Een tweede factor, die de snelheid der opname van ieder 

 zont afzonderlijk regelt, is het verhruik dezer verbinding. 



6# 



