101 



bladeren, jonge, sappige Stengels en wortels, in de wor- 

 telharen, in het zeefgedeelte der vaatbundels^ in de jong- 

 ste gedeelten van die deelen, welke cambialen diktegroei 

 bezitten enz. enz. 



In alle organen, waarvan de cellen niet organiscb dood 

 zijn, is protoplasma aanwezig, Overal is dns aanvoer van 

 eiwitstoffen noodig om protoplasma te vormen* De vraag 

 is slecbts: hoe en waar wordt eiwit gevormd? 



Voor zooverre onze sclieiknndige kennis van bet eiwit 



reikt, weten wij, dat daarin de elementen: waterstof, 



zuurstof, koolstof, stikstof en zwavel voorkomenj bene- 

 vens kleine hoeveelbeden phosphorus. De eersto drie 



elementen, reeds tot organische stof gevormd, zijn in 

 ruime mate als suiker voorhanden. Ammoniak-en salpeter- 

 zure zonten, zwavelzure kalk en phosphorzure kalk zijn, 

 blijkens chemisch onderzoek, in alle deelen der plan- 

 ten aanwezig. 



Men kan zich derhalve voorstellen, dat op bepaalde 

 plaatsen deze bonwstoffen samentreffen en eiwit vormen. 

 Het eenige feitelijke bewijs voor zulk eene vorming van 

 eiwit is geleverd door Pasteus, die ontdekte, dat gistcel- 

 len in eene vloeistof, waarin genoemde anorganische ver- 

 bindingen, benevens eene organische stof (eiwit, suiker, 

 zetmeel), aanwezig zijn, zich snel voortplanten. De gistcel- 

 len bevatten veel protoplasma en vormden dns groote 

 hoeveelbeden eiwit- 



Men moet daarom aannemen, dat ergens in de plant 

 op eene dergelijke wijze eiwit ontstaat en dat dd^r or- 

 ganisch voedsel samentreft met de noodige anorganische 

 verbindingen (salpeterzure kali of een ammoniakzout 

 als bron voor ongeveer 15% stikstof, en zwavelzure kalk, 

 bestemd om 1% zwavel te leveren). 



Van zelf doet zich hier de vraag voor, waar blijven 

 dan de overtoUige elementen dezer zouten, kali en kalk? 



Beiden zijn, zooals wij weten, noodzakelijke normale be- 

 standdeelen van alle planteadeelen. De kalk wordt ge- 

 bonden door zuringzunr (oxaalzuur), dat door planten vrij 

 algemeen wordt afgescheiden. 



