128 



naar het middelpunt der aarde om en wel met zulk 

 eene kracLt^ dat hij den stand van het geheele zaad kan 

 veranderen en daardoor aan den kiemstengel de gelegen- 

 lieid opent om recht naar boven nit te groeien. Gelnkt om 

 de eene of andere reden die kanteling van liet zaad niet, 

 dan raoet ook de Stengel eene kromming maken om in 

 de vereischte richting te knnnen voortgroeien. 



De zaadhnid wordt naar gelang van omstandigheden 

 vroeg of laat afgeworpen ; bij kiemwitlooze zaden, zooals 

 de assam, djamhoe monjet (pL VII. A- B. ) en hatajpang 

 (pL VII. J.) is de zaadhnid na de kieming gebeel over- 

 bodig; bij de assam valt zij zeer spoedig at bij Tcetapang 

 wordt zij mechaniscli door den stengel nog eenigen tijd 

 vastgehouden en bij djamhoe monjet (fig B.) verlaten de 

 zaadlobben slecbts langzaam de zaadhnid. 



Voor den groei heeft dit langdariger verband volstrekt 

 geene beteekenis. Geheel anders is dit bij kiemwithondende 

 zaden; hier bevat de zaadkern de levensbronnen voor de 



m w 



kiemplant en deze blijft zdolang daarmede verbonden tot 

 het reservevoedsel is opgeteerd en zij zich zelve kan redden. 

 Dit verband wordt op zeer verschillende wijze onderhon- 

 den; eenige voorbeelden zullen dit nader verklaren. 



In eene rijpe klapper^ die dus geen vocht meer bevat, 

 ontdekt men in de witte laag reserve weefsel, dicht bij 

 de gaatjes, welke wij op iederen klapperdop opmerken, 

 eene kleine kiem. Bij ondere klappers groeit deze kiem naar 

 binnen nit, terwyl tnsschen de vezels van den vruchtwand 

 eene kleine, groene spruit en wortels ontstaan. Het naar 

 binnen groeiende gedeelte is de eenige zaacllob, die de 

 klapper bezit; zij bevat het enzyme, dat het reservevoedsel 

 omzet in glycose; zij groeit steeds voort, smaakt zoet en 

 voorziet de kiemplant van voedsel. Deze zaadlob, welke 

 bij de Javanen als Tcentos bekend staat verricht dus zoo wel 

 de functie van znigorgaan, als van die om de passieve 

 reservestoffen actief te maken. Wanneer de klapperdop 

 ^edig is, vult de kentos bijna de geheele rnimte fpl. II T). 



Opmerkelyk is het, dat hier de eerste wortels niet 

 naar bniten dringen en niet positief geotropisch zijn, 



