194 



r 



Eene nitzoiidering op deze merkwaardige en practische 

 inrichting maken de bladeren van pisang en pisang Tcipas ; 

 hier loopen fijne aderen van de dikke middelnerf naar 

 den rand, oni daar plotseling te eindigen zonder een der 

 voorzorgen, welke wij by andere bladeren aantreffen. Door 

 bet cm de middelnerf toeyouwen van bet blad op bet 

 midden van den dag^ gevoegd bij de gebogen bonding van 

 die middelnerf, ontstaan eerst plooien in de bladscbtjf. 

 en spoedig daarna scbeuren. Zijn de pisang-bladeren aan 

 den wind blootgesteld, dan bangt de bladscbijf veel vroe- 

 ger in flarden uitelkaar. 



Nadeel brengt dit scbeuren de plant niet toe, want zij 

 leeffc normaal voort en ieder der bladreepen blijft assimi- 

 leeren. Tocb is de verdamping, welke bij gave bladeren 

 ■ verwonderlijk klein is^ na bet scbeuren veel grooter; bet 

 komt mij dan ook niet onwaarscbijnlijk voor, dat de 

 natnnr zicb bij de pisang op deze, weinig gewone wijze 

 belpt om de vocbtstrooming te regelen. 



Zoolang de bladeren teer en dun zijn, zou voor znlke groote 

 bladeren de cuticnlaire verdamping niterst nadeelig kun- 

 nen zijn ; daarom zijn de jonge pisang-bladeren reeds by 

 bet ontplooien bedekt met eene vrij dikke opperbuid en 

 met was; deze bescbermmiddelen zijn bij gave pisang- 

 bladeren zoo voortreffelijk, dat de cuticnlaire verdamping 

 als nul kan worden bescbouwd. Wat ecbter een nood- 

 zakelijk bescbermmiddel was voor jonge bladeren, is 

 misscbien op ouderen leeftijd nadeelig, zoodat er danbe- 

 boefte bestaat aan snellere vocbtstrooming; even mogelijk 

 is bet, dat de pisang daarin voorziet door bare bladeren 

 te doen scbeuren, betgeen, zooals ik reeds opmerkte, niet 

 slecbts toevallig door den wind gebeurt, maar noodwendig 

 bij alle bladeren vroeg of laat meet gebeuren door de span- 

 ning, waarin de bladscbijf verkeert tengevolge van bet 

 buigen der middelnerf en bet toevonwen van de bladscbijf. 



Ook de fijne verdeeling en de insnijdingen der blade- 

 ren verminderen bet gevaar van scbeuren, want de onder- 

 deelen geven dan veel meer mee dan eene ^ave bladscbijf 



