413 



ten zijn langer dan breed; aangezien nu de deeling orer- 

 dwars plaats heeft, vormen een aantal, achter elkaat lig- 

 gende zwammen een langen, gebroken draad. 



Hoewel slecbts 46n geslacht den wetenscbappelijken 

 naam tr Bacterium'^ draagt, heeft toch voor alien de naam, 

 haclerien, bnrgerrecht verkregen en wordt ook door ons 

 behouden. Rottende nrine en tandslijm zijn zeer geschikt 

 cm, onder het microscoop gezien, een denkbeeld te vor- 

 men van deze bacterien. 



Naar den vorm onderscheidt men: 



1. Kogelbacterien. Ronde cellen, die elkaar loslaten; 

 MicrococcuSy afzonderlijk (pi. Til. fig A. l)5in snoeren (5) 

 of in groepen van vier vereenigd (tetracoccen^ 2 J. 



2. Staafbaderien. Cellen kort cilindrisch, elkaar loslatend; 

 Bacterium (9). 



3. Draadhacteri'en. Cellen cilindriseb, maar tot schijn- 

 draden vereenigd; Baccillus (7, 8), Leptothrix (10), Vibrio^ 



4. Schroefbacterien. Cellen gedraaid; Spirillum (4, 11), 

 Spirochaete (6). 



5. Sarcina, De cellen deelen zich in 3 richtingen. 

 Werkzame bacterien zijn in vloeistoffen steeds m be- 



weging; zij draaien onopboudelijk om bare eigen as of 

 scbuiven langzaam voor- en acbterwaarts ; of wel zij ma- 

 ken scbroefvormige bewegingen, welke z66 snel zijn, dat 

 onder het microscoop de vorm van znlke bacterien niet 

 is waar te nemen. Men kan ze ecbter op allerlei wijzen 

 dwingen de beweging te matigen of stil te liggen. 



De beweging der bacterien beeft geleerden als Leeu- 

 WENHOEK verleid. hen tot de dieren te rekenen. Algemeen 

 rekent men hen tegenwoordig tot de planten. 



Ook is bij enkelen eene vegetatieve vorming van sporen 



waargenomen. 



De omzettingen, die bacterien veroorzaken, zijn van 

 zeer verschillenden aard. Algemeen geldt ecbter de regel, 

 dat, wanneer in vloeistoffen de ontledingsprodncten, door 

 bacterien gevormd, sterk toenemen, de werking der bacte- 

 rien vermindert en eindel^'k geheel ophondt- In dien toe- 

 stand zijn de bacterien niet dood; zij msten om hare 



