76 DE BASILICIS LlBRl 111. 



basilicam Iransirent; deinde, tribunalia trauseunti tam propinqua fuisse, 

 ut non opus esset a via delleclere, si quis laudem oratoiibus pio tiibuna- 

 libiis liibulam audire vellet. lîaec igitur, qui reputaveiit, vix a se impe- 

 trabit, ut centumviralia judicia in secluso et reniotiore basilicae loco, velul 

 in exedra ad extreniani aedificii partem sila, esse habita exisliniet. 



Noque ûicile apparat, cur judicia, quae tuibulentissimis belloiuni civi- 

 liuni tenipoiibus in apeito foro, nec raio coiani ingenti nuillitudine ^ 

 liabita essent, deinde, postquam in tranquillioieni basilicam translata 

 sunt, in reuïoto atque secluso loco liaberi oportuerit. Nam quae in basi- 

 licis tractari solebant causae civiles^ , eae, teste Plinio, neque lantae tam- 

 que insignes, neque taiu secretae gravesque esse solebant, ut aut turbu- 

 lenlam mullitudinein arcere, aut ipsas causas vulgus celare nccesse esset. 

 (^japitales vero causas, quas in publico tractari Romani nollent, aut in 

 curia coram senatu aut in secretariis actas esse docuit Cancellierius in 

 libre, qui inscribitur : De secrctarm basilicae Vaticmiae, tom. I, Ps. I, cap. 1. 



/*. Ex bis jani apparere videtur, basilicas neque judiciis exercendis 

 exstructas fuisse, neqne si hoc consilio aedificatae fuissent, exedris idcirco 

 indiguisse. lias auteju quominus credam basilicis adjeclas fuisse, Vitruvii 

 auctoritate gravissima impedior. Is enim in illis locis, ubi de basilicis 

 exstruendis praecepit, exedrarum non modo nullam prorsus mentioneni 

 fecil, sed ne locum quideni illis exstruendis reliquit, neqne quam ipse 

 aedificavit basilicam Faneslrem exedra ornaudam esse putavit. De quibus 

 singulis nunc accuratius dicendum esse video. 



Ac de structura quidem haec sunt Vitruvii praecepta (lib. V, 1) : « Ba- 

 » silicarum lalitudines ne minus quant ex tertia, ne plus quam ex dimidia 

 » longitudinis (parte) constiluantur, nisi loci natura impedierit, et aliter 

 '> coegerit symnielriam commutari. Sin autem locus erit amplior in lon- 

 » gitudine, Chalcidica in extremis partibus constituantur, uti sunt in 

 » Julia Aquiliana. Columnae basilicarum tam altae, quam porticus latae 



' C\c., pro Milon., 1,1 ;« Non enim eoroHa consessus vestcr cinctiis est, iitsolcbat, non Jistfnto 

 freqncnlia stipali minus. » 



' Cf. Zimipt, Ursprung , Farm und liedeulung des Centumviralgerielils in Rom; In iimosoiii. 

 Arhandhjncen der koenic. Ak\demie [)Er WissENscHAFrr.N zu Berlin, 1857, pag. I II, lin. 8. 



