162 DE BASILICIS LIBRI III. 



dum est, voce êaiiMopmi etiani in templis hypaethris médium inter porticus 

 spatium apertum signiflcari ^ 



5. Quod si basilicarum nomen antiquissimis lemporibus non omnium 

 ecclesiarum commune, sed quarundam proprium fuisse concedimus, res- 

 tât jara, ut, cur illud nomen iis imposilum sit, quaeratur ; in qua re indi- 

 canda multum inter se discrepant virorum doctorum sentenliae. Ac primum 

 quidem Isidorus Hispalensis ^ divina templa propterea basilicas, hoc est 

 regum habitationes, nominatas esse existimat, quia ibi Régi omnium , Deo, 

 cullus et sacriflcia offerantur. Quae ralio si vera esset, non majores tantum, 

 quai es sunt basilicae, sed etiam minores ecclesiae, quippe quae et ipsae 

 cultui divino et sacriflciis offerendis inservirent , basilicae appellari debe- 

 bant. Praeterea, supra lib. II, cap. V, ostendimus, nomen basilicae ab 

 Isidoro vocibus « regiae habitationes » maie explicatum esse. Itaque non 

 mirum est, Constantiuum Magnum, qui in nominandis aedibus Chris- 

 tianorum sacris, quam Isidorus significavit, rêvera secutus est rationem, 

 eas non fiaaàixdi sed jcupiaxâ appellavisse, id quod luce clarius apparat ex 

 his Eusebii verbis {Laud. Const., cap. XVII, pag. 660, D. ) : Kmà nSkeiç re yjà 

 Kciftaç , ;(wp«ç TE nàaaç xoî ràç Tùv fiap^ipu»/ ipr^fiouç, , Upà xm xs^éwj àii To) TrâvTuv ^ctaikëï 

 0ew, Ttu Si] %od zàv okùv (fecmÔTii lui^ispùaBai ' tvBev x.cù Tijç zoîi âeanéiou T:poayiyopixq 

 )7|ici)Tai T« KxBiEpoifiéva. Oùx. ii àvSpùnav zv)(ôvra Tïjç ETtixAritysMç , el avTOÙ âè roû 

 Twi/ olu>v Kupiou, napà itaî i(.u pta-KÙv -r^iwizcu z&v èi:a>vup.iùv. 



4. Neque rectius statuerunt illi , qui basilicarum nomen aedibus sacris 

 ideo inditum esse existimaverunt, quod primae quae hoc nomine appella- 

 tae sint ecclesiae ùto xoû ^aiàéai a rege seu Imperatore, hoc esta Constan- 

 tino Magno essent aedificatae. Quae sententia duobus argumentis refellitur, 

 primum quod ecclesia Tyria jam a. 313, p. C. N. exstructa non solum 

 structuram basilicarum repraesentavit, sed etiam nomine « toû (Baaikhu 

 o'y.ou » ab Eusebio est appellata {vid. Euseb., H. E., X, 4), deinde, quod 

 quae in epistola Constantini de exstruenda ecclesia Hierosolymitana ad 



' Fidc supra cap. II, 5, pag. 153, not. 7. 



* Orig., XV, 4, H : « Basilicae prius vocabantur regum habitacula , unde et nomen habent , 

 nam ûaciXfûç rex ; et basilicae regiae habitationes. Nunc autem ideo divina templa basilicae nonii- 

 nantur, quia régi ibi omnium Deo cultus et sacrificia offeruntur. 



