28 VERHANDELING OVER DE 



stopwoorden en uitdrukkingen onbestaenbaer met de geringste poezy. 

 Sonder waen, over icaer, aise men hoert , als ici merhe^ en derge- 

 lyke veel , deelen den lezcr een' alleronaengenaemsten indruk mede. 

 Vindt men dergelyke onsierlykheden in andere vertalingen van v66r 

 Maerlant , de scliryvers er van hadden geen gezag. Doch waer hy 

 niet slaefsch navolgen moest, daer was zyne tael zuiver, en zoo 

 krachtig als zyn boezem voor de waerheid vvarm was. 



Ik zei zoo even dat de scliryvers der veertiende eeuw hunne ver- 

 ontschuldiging vvegens het gebruik van bastaerdwoorden by Maerlant 

 vonden. Het was nogthans de navolgingszucht alleen niet, welke 

 hen op zulk een verkeerd pad bracht. De kanker had zyne oorzaek 

 elders. Het was het fransch dat eerst ongemerkt , later openbaerlyk 

 op de volkstale Aeld won. Vêle vlaemsche graven bezaten geenen 

 droppel vlaemsch bloed, hielden fransche trouvères aen hun hof, 

 of waren uitlandig. Waelsche gewesten werden met Vlaenderen, 

 later met Holland vereenigd, en deden hunnen invlocd op de vlaem- 

 sche gewesten gevoelen. Fransche krygsbenden doorzweefden schier 

 onoplîoudelyk het land. 



Het verdient opmerking dat het grootste gedeelte van den adel 

 zich schier uitsluitend van het fransch bediende. Het ridderleven 

 verloor het vroegst in de Nederlanden van zyn aenzien , terwyl het 

 in Frankryk en elders langen tyd'zich in vollen luister staende hield. 

 De edelen konden niet dan met verachting op een volk nederzien , 

 dat zyne rykdommen met hunne blazoenen wilde gelykstellen. Volk 

 en tael zyn één ; en zoo scheidden zy zich van hunne landgenooten 

 af , en hielden zich uitsluitend aen de tael van het ridderlyk volk. 

 Telkens dat de adel zich de zake van het vaderland aentrok, toonde 

 hy ook geechtheid aen de volkstael, 



Zulke veelvuldige oorzaken moesten noodwendiglyk op de taie 

 inwerken. Ofschoon het volk zyne vorsten wist te dwingen zich van 

 de landtale te bedienen, drongen met de charters vêle bastaerdwoor- 

 den in, welke ongemerkt het burgerrecht verkregen. Ook leerde 

 men van de vreemden en de inlandsche grooten vêle uitheemsche 



