148 VERHANDELING OVER DE 



Met het aenkomen der Boiirgonjers hier te lande , namen de zaken 

 eene andere wending. De tooneelgezelschappen werden overal in 

 kamers yan rlietorica veranderd , in navolging der collèges de rhéto- 

 rique, welke reeds sedert het jaer 1356 in Frankryk bestonden. Het 

 waren toen dezelfde franschen aïs nu. Overtuigd datzy aile volkeren 

 in beschaving vooruit zyn , willen zy ook aile volkeren , waerop zy 

 eenigen invloed krygen , hunne wyze van zien opdringen. 



Van het grootste gedeelte der Nederlanden meester geworden, 

 wilden de hertogen van Bourgonje (en hunne hovelingen misschien 

 nog meer) ons ailes wat fransch was doen aennemen, en ons het ons 

 eigene doen verwerpen. De vorige graven en hertogen, die fransche 

 trouvères aen hunne hoven hadden, lieten het volk, naer zyn eigen 

 aert en karakter, zyne eigene letterkunde beoefenen. Zoodra Bour- 

 gonje zich hier genesteld had, de onmogelykheid ziende van het volk 

 zyne tael te doen verloochenen, wilde men ten minste de letterkunde 

 op eenen franschen voet brengen . De letteren werden door den vorst 

 zelve aengemoedigd , en het volk , by het zien van zulk eene onge- 

 woue kunstliefde en bescherming , volgde blindelings zyne aenmoe- 

 digers na, en de verbastering uam op eene vervaerlyke wyze hais 

 over hoofd toe. Het tooneelkreeg eene nieuwe richling. De stukken, 

 uit de geschiedenis of het huisselyk leven getrokken, werden ver- 

 vangen door Allegorien, welke, niet eens het voordeel hebbende 

 van den mensch in eene idéale wereld te verplaetsen , de laetste 

 spranken van poezy vei'doofden. Lanceloet, Desmoreit, ruimden 

 plaets voor Gerechtigheid, Wraekzucht en dergelyke peisonaedjes. 

 Eene nienigte van dichtsoorten werd ingevoevd, waervan de namen 

 alleen elkander den voorrang in ruwheid betwistten. De haguenau- 

 den , ricqueracken , cocarullen en vêle andere, zyn geene minder 

 barbaersche benamingen dan derzelver inhoud koud en laf is. 



De Belgen der vyftiende eeuw waren evenwel, ten opzichte der 

 taie , zoo berispelyk niet als men het algemeen wel gelooft. De Vla- 

 mingen, althans, waren ongewoon hunne vorsten volksfecsten te zien 

 geven. Zy waren ten uiterste gevleid dat hunne tael, in schyn ten 



