54 



scopisch onderzoek van 't materiaal werden echter noch öosporen 

 noch myceliuni gevonden, zoodat 't nog niet zei<er is. of deze 

 jonge planten ook reeds door Phytophtora waren aangetast. 



Klebahn nam de ziekte 't eerst waar aan de nabij Hamburg, 

 doch niet te Aalsmeer geteelde Marly rouge (hoogstam) en 

 Charles X, v/aarbij de verschijnselen nog al van elkaar ver- 

 schillen. Bij Charles X vond Klebahn, en ook ik aan later 

 onderzocht materiaal, meest den eindknop en een aatital daar- 

 onder gelegen knoppen aangetast, ofschoon in enkele gevallen 

 de eindknop gezond gebleven was, wat bij de door mij onder- 

 zochte Marie Legraye juist gewoonlijk, ofschoon lang niet 

 altijd, het geval was. Bij Marly is meest het bovendeel der 

 takken gezond, maar bevindt zich de ziektehaard in de schors, 

 dikwijls vlak boven den grond, wat dan den dood van de 

 geheele tak ten gevolge heeft. Allerlei overgangen komen voor; 

 soms vond Klebahn ook bij Marly alleen de spitsen aange- 

 tast, soms ontwikkelden de trossen zich ten deele, om eerst 

 dan bruin te worden en te sterven; ook was wel eens van 

 twee naast elkander gelegen knoppen de eene ziek en de andere 

 niet, en dergelijke meer. Een zoodanig geval is afgebeeld op 

 plaat II, fig. 2, de 5de knop van boven, 't Is dus de vraag of die 

 verschillen wel altijd op zullen gaan, ofschoon nabij Hamburg 

 'f verschil zoo opvallend moet geweest zijn, dat de kweekers 

 meenden met verschillende ziekten te doen hebben, en ook in 

 de door mij onderzochte twijgen van Charles X en Marie 

 Legraye 't verschil bijna steeds duidelijk was. 



Bij een bezoek aan Aalsmeer om de ziekte ter plaatse op te 

 nemen, waartoe prof. Ritzema Bos mij welwillend in de gelegen- 

 heid stelde, vond ik daar evenwel ook bij Marie Legraye meer- 

 dere malen den eindknop aangetast. Inmiddels waren uit Aalsmeer 

 door den controleur van den Phytopathologischen dienst, den 

 heer C.J. Augustijn aldaar, meerdere partijtjes aangetaste twijgen 

 naar Wageningen opgezonden, waaronder ook Charles X en Mme 



