— 65 — 



De bacterie der wortelknoUetjes werd door Beyerinck in 

 reincultuur geïsoleerd en genoemd Bacteriuvi radicicola. *) 



Zoodoende was weer een groote stap gedaan in de onder- 

 zoekingen op landbouwscheikundig gebied en kwam een ein- 

 de aan de afwijkingen, die bestonden tusschen laboratorium - 

 en veldproeven. Zoowel Leguminosen als niet-Leguminosen 

 zijn niet in staat om zelf gasvormige stikstof te assimileeren ; 

 de Leguminosen hebben daartoe de beschikking over bacteriën. 

 Bij de proeven had men vóór dien zoo zorgvuldige maatre- 

 gelen genomen, om ieder spoor ammoniak uit te sluiten, dat 

 er geen kans was op infectie met de noodige bacteriën. Zoo- 

 doende- had niemand die assimilatie waargenomen. Dit voor 

 het laboratorium ; terwijl bij de veldproeven de bacteriën juist 

 hun gang konden gaan, waardoor men tot verschillende resul- 

 taten kwam. die aanleiding gaven tot allerlei misverstand en 

 verschil van meening. 



De algemeene conclusie, dat bacteriën noodig zijn voor het 

 plantenleven, omdat zij de eigenlijke voedselbereiders zijn, werd 

 door WoLNY (Bied. Zentr. Agric Chem. 1884) en Berthelot 

 (Comptes Rendus 1 888) ontwikkeld. Laurent nam de vol- 

 gende proef om dit aan te toonen Hij liet boekweit groeien 

 in mooie humusrijke aarde en vond, dat de boekweit natuurlijk 

 uitstekend groeide. Was daarentegen de humus van te voren 

 gesteriliseerd, dan groeide de boekweit zeer slecht en begon 

 weer beter te groeien als bacteriën werden toegevoegd. Toch 

 is deze proef, al lijkt ze nog zoo mooi, niet juist. Als humus 

 verhit wordt om gesteriliseerd te worden, dan worden voor 

 de plant toxische bestanddeelen gevormd en het zijn deze 

 toxinen, die dan beletten, dat de plant groeit. Het is nog 

 niet gelukt, deze proef zoo te herhalen, dat ze volkomen vol- 

 doet. Mijn indruk is, dat bij het steriliseeren de humus ook 

 chemisch achteruit gaat, zoodat men aan de toxinen, die men 

 toch nog steeds slechts in zeer geringe hoeveelheid heeft kun- 

 nen aantoonen nog geen overwegenden invloed behoeft toe 

 te schrijven. 



( Wordt vervolgd). J. J. B. Deuss. 



1) Men zie overigens hel artikel van Dr. Rant in dit nummer. 

 Teysmannia, afl. 2. 



