- 255 - 



De chemische onderzoekingen over de lotgevallen van de 

 stikstof in den grond bepalen zich meestal tot het nagaan, hoe- 

 veel stikstof er is, en hoeveel nitraat er gevormd wordt. Vier 

 gevallen werden zoo bestudeerd : 



1). Een gewoon vruchtbaar leem werd bij een temperatuur 

 van 10 — 15°, vochtig gehouden maar vrij van vegetatie en van 

 de wegspoelende werking van den regen. Men kon een sterke 

 toename van nitraat waarnemen ; Boussingault concludeerde, 

 dat in 11 jaar 1/3 van de stikstof van een rijken grond in 

 nitraat was omgezet en de helft van de koolstof in koolzuur, 



2). Richt men dezelfde proef nu op een meer natuurlijke 

 wijze in. nl. door den grond bloot te stellen aan regen, maar 

 nog steeds zonder vegetatie, en vangt men het d ra inag^e water 

 op, dan is er geen vermeerdering van nitraat, maar dit wordt 

 uitgewasschen. Te Roihamsted is een dergelijke proef gedu- 

 rende 35 jaar steeds met hetzeif Ie stuk land voortgezet. Men 

 vond in het drainagewater bijna evenveel nitraat als de 

 hoeveelheid stikstof, in nitraat omgerekend die de grond in 

 die 35 jaar verloren had. De proef is zeker te ruw om vérstrek- 

 kende conclusies toe te laten, maar men mag gerust zeggen, 

 dat het verlies van den bodem aan stikstof in dit geval groo- 

 tendeels is toe te schrijven aan uitwassching van die stikstof 

 in den vorm van nitraten. Bij rijkere gronden zal dit uitwas- 

 schen zeker nog sterker zijn. 



3). Neemt men nu de vorige proef zoo, dat ook nog vegetatie 

 voorhanden is, dan zal de bodem stikstof verliezen zoowel 

 door den plantengroei als door de uilspoeling. Een gedeelte 

 van de stikstof nl die. welke door de planten is opgenomen, 

 komt weer in den grond terug als de planten sterven. Groeien 

 dus de planten goed, dan zullen ze veel stikstof opnemen en 

 er zal maar weinig weggespoeld worden terwijl als de planten 

 slecht groeien, er veel als nitraat zal verloren gaan. Wanneer 

 dus door gebrek aan phosphaten of kalizouten in den grond 

 de planten niet goed groeien, dan verliest men niet alleen een 

 goeden oogst, maar tevens is er achteruitgang in kwaliteit 

 van den grond door de uitspoeling van nitraat. 



4). In een weiland zal het stik stof gehalte niet veranderen 

 zoolang het land niet geëxploiteerd wordt. Gaat men het 



