— 320 — 



Elaeis guineensis Jacq. 



Dit is de z g. oliepalm, sa/ak minjak of klapa sewoe. De 

 boom is inheemsch in trop Afrika, en is langzamerhand in 

 de meeste tropische landen in cultuur gebracht. Hoewel hier 

 mooie exemplaren van staan, zoowel te Batavia als tot op 

 4000 voet boven de zee en hooger, groeit hij toch het best in 

 een nog vochtiger klimaat. 



De palm geeft met zijn bijzonder lange bladeren 3 tot 5 M. 

 een vrij zware schaduw. Als laanboom is hij uitsluitend op 

 breede wegen te gebruiken en dan dient hij op minstens 9 M. 

 onderlingen afstand geplaatst te worden. Hij doet wel eenigs- 

 zins denken aan de arenpalm, vooral wat de halfbolvormige 

 kroon en de kleur der bladeren betreft. Het groote verschil 

 is echter de totale afwezigheid van de zwarte vezels, die de 

 aren in de oksels der bladeren heeft en waarvan men het 

 sterke gemoetoe-touw (talie indjoek) vervaardigt. 



De middennerf der bladeren is aan weerszijden voorzien va« 

 scherpe brooze stekels, afwisselend met de bladslippen. De 

 middennerf is nog al brandbaar, men maakt er soms fakkels 

 van ; de bladeren dienen tot dakbedekking. De vruchtiros 

 gtlijkt op een reusachtige ananas en is fraai gekleurd. 



De welbekende palmolie is afkomstig van het buitenste 

 omkleedsel, de z g. pulpa der zaden, terwijl de harde pit een 

 oliesoort oplevert, die andere eigenschappen heeft. In Afrika 

 maakt men uitsluitend werk van het gemakkelijke persen der 

 pulpa en verwaarloost men de rest. 



De zaden zijn zoo groot als een duivenei. Voor de voort- 

 teling legt men ze op kweekbedden op een onderlingen af- 

 stand van 0.30 M. Na twee maanden ontkiemen zij en zoodra 

 ze een half jaartje verder zijn en drie a vier bladeren vertoonen, 

 worden zij, voorzien van flinke aardkluiten, overgebracht. 



Somtijds dragen vierjarige boomen reeds vruchten. Hier 

 groeiende boomen van zevenjarigen leeftijd waren reeds 7 M. 

 hoog en droegen toen eerst vruchten. 



De boomen kunnen 20 a 30 M. hoog worden, zij hebben 

 een flink wortelstelsel, terwijl de veerkracht der stammen ook 

 stellig medewerkt, tot het voorkomen van omvallen, waarvan 

 men dan ook zelden hoort. 



