- 69 - 



Een voorbeeld, waarbij de immuniteit afiiankelik is van 

 bepaalde chemiese stoffen, is de hierboven vermelde proef van 

 Laurent, waarbij de virulentie van de colibacil zodanig ver- 

 hoogd werd, dat hij gezonde aardappels kou aantasten. De 

 strijd tussen colibacil en aardappel berust in dit geval uitslui- 

 tend op de chemiese werking der alkaliese afzonderingspro- 

 dukten van de colibacil op het zure celsap van de aardappel. 

 De grotere of geringere immuniteit van de aardappel tegenover 

 de colibacil-ziekte wordt dus bepaald door de aciditeit van 

 het celsap van de aardappel. Door verhoging van deze acidi- 

 teit, hetgeen men bereiken kan door bemesting met phosphaten 

 (er vormen zich dan zuur reagerende phosphorzouten), maakt 

 men de aardappel voor de colibacilziekte immuun. 



Wij hebben hier tevens een geval van een immuniteit, 

 welke door een uitwendig ingrijpen werd verkregen. Men 

 moet echter onderscheid maken tussen een aangeboren im- 

 muniteit en een verworven immuniteit. Op de aangeboren 

 immuniteit berust de selektie der gewassen voor het verkrij- 

 gen van immune rassen. 



In de menselike eji dierlike pathologie wordt de verworven 

 immuniteit toegeschreven aan : 



1, Het ontstaan van antitoxinen, tegengiften, welke de 

 door bacteriën gevormde giften neutraliseren (Ehrlich's zij- 

 ketenleer). 



2. Het ontstaan van bacteriolysinen, d. z. bacteriënoplossen- 

 de stoffen na een infectie. 



De aangeboren itumuniteit echter schrijft men aan het 

 volgende toe: 



1. Phagocytose, d. i, het door de leukocyten (witte bloed- 

 lichaampjes) opnemen en vernietigen van bacteriën (Franse 

 school: Metchnikoff en zijn aanhangers). 



2. Alexinen, d. z. beschuttende stoffen of bactericiden. 

 (Duitse school: Büchner en zijn aanhangers). 



Op deze immuniteitsleer der menselike pathologie kan hier 

 niet verder worden ingegaan, 



In hoeverre de immuniteitsleer der menselike therapie op 

 de phytopathologie is over te dragen, is een vraag, waarop 

 nog geen afdoend antwoord kan worden gegeven. 



