— 82 - 



hangt met het karakter van den rotgrond, kan gezegd worden, 

 dat het een „interessante symbiose" is. De bedoelde samen- 

 hang bestaat, tusschen haakjes gezegd, alleen m^r in over- 

 drachtelijken zin, want in den regel bobbelt het vlies overal 

 op. Prikt men het door, dan ontwijken groote gasbellen. Ook 

 laat het zich gemakkelijk afscheuren. Op bijgaande afbeelding 

 is dit goed zichtbaar: rechts is een deel van het vlies verwij- 

 derd, links is een opengeprikte bobbel te zien. De foto werd 

 door den heer H. Huysmans genomen van wortelrotgrond uit 

 Demak. 



De beteekenis van het vlies der wortelrotgronden is door 

 Harrison en Subramania Aiyer als het ware „en passant" 

 ontdekt bij hun onderzoekingen naar de chemische samen- 

 stelling van de bodemgassen in dergelijke gronden ^), Toen 

 het vlies hun aandacht nog niet had getrokken, wekte het 

 hun verwondering, dat de samenstelling van de gassen, die 

 zij bij hun wandelingen door de bevloeide sawahs door middel 

 van een onder water gehouden trechter verzamelden, zoo 

 uiteenloopend was. Nu eens was het gas rijk aan zuurstof, dan 

 aan koolzuur, dan aan moerasgas en aan stikstof. Het bleek 

 hun al spoedig, dat het gasmengsel, dat opgevangen werd, op 

 plaatsen, waar de bodemoppervlakte verstoord was, een ge- 

 heel ander karakter bezat dan het gas, dat zich uit zichzelf 

 van de intacte bodemoppervlakte losmaakte. Het oppervlak- 

 tegas was rijk aan zuurstof, het echte bodemgas bestond na- 

 genoeg uitsluitend uit stikstof en methaan in wisselende ver- 

 houdingen. Onderzoek van de bodemoppervlakte leidde tot 

 ontdekking van het vlies. 



Dit vlies bleek van zeer samengestelden aard; het bestaat 

 uit een groote verscheidenheid van microörganismen, nl. in 

 de eerste plaats verschillende soorten van bacteriën, verder 

 oscillariaceeën en diatomeeën, en daarnaast groote hoeveelhe- 

 den groene algen in verschillende soorten. Echter kon Ba- 

 cillus methaniais niet geïsoleerd worden. 



Door middel van kopersulfaat de vorming van het vlies 

 belettend, bepaalden de onderzoekers nu eerst de samenstel- 

 ling der gassen, die in den bodem zelf gevormd werden. Het 



1). Mem. Departm. Agric. India, Chein. Ser., Vol. III no. 3 en Vol. IV. no. 1 



